marquee

☞ www.promogadzety.blogspot.com ☜

środa, 9 lutego 2022

GMINA NOWA RUDA

 

 
 

  


Nowa Ruda – gmina wiejska w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, położona w Sudetach Środkowych u podnóża Gór Sowich i na zboczach Włodzickich Wzgórz w dolinach Włodzicy i jej dopływu – Woliborki.


Gmina Nowa Ruda to niezwykle urokliwy i malowniczy obszar, położony u podnóża  Gór Sowich, w dolinach rzeki Włodzicy i jej dopływu Woliborki. Składa się ona z 16 wsi (a 17 sołectw), w skład których wchodzą: Bartnica, Bieganów, Bożków, Czerwieńczyce, Dworki, Dzikowiec, Jugów, Koszyn (sołectwo wydzielone w granicach wsi Bożków), Krajanów, Ludwikowice Kł., Nowa Wieś Kł., Przygórze, Sokolica, Sokolec, Świerki, Wolibórz, Włodowice.

Gmina Nowa Ruda i miasto Nowa Ruda stanowią odrębne, sąsiadujące jednostki administracyjne.

Gmina zajmuje obszar 139,66 km2. Czytaj więcej na Gmina Nowa Ruda (dolnośląskie) w liczbach » Przystępne dane statystyczne (polskawliczbach.pl)

Zaproszenie w tajemnicze i malownicze góry


Gmina Nowa Ruda scala ze sobą dwie piękne krainy - owiane tajemniczą aurą Góry Sowie i zielone, malownicze Wzgórza Włodzickie. Lokalizacja gminy, wśród urokliwych górskich dolin i na zielonych zboczach najwyższych partii Gór Sowich, stwarza idealne warunki na rozkoszowanie się niezapomnianymi widokami. Daje wytchnienie pełne wyzwań i tajemnic, przesiąknięte historią minionych wieków.
Transgraniczne położenie umożliwia turystom poznanie języka i kultury naszego czeskiego sąsiada.

Kraina usiana jest licznymi zabytkowymi przydrożnymi kapliczkami, krzyżami i figurami świętych. Zachowały się niemieckie przedwojenne kamienice, XIX-wieczne drewniane stacje kolejowe, a nawet XVIII-wieczne gospody. Bogaty dorobek kultury regionu jest wynikiem przenikania się na przestrzeni wieków trzech kultur: polskiej, czeskiej i niemieckiej.

Historia, tajemnica, technika

Podczas II wojny światowej we wsi Sokolec mieścił się obóz pracy dla więźniów obozu koncentracyjnego Gross-Rosen, którzy pracowali przy drążeniu sztolni w ramach projektu „Riese” („Olbrzym”). W zboczach Góry Gontowa na dzień dzisiejszy znany jest kompleks składający się z kilku podziemnych hal i sztolni.
W Ludwikowicach Kł. funkcjonuje obecnie prywatne Muzeum Techniki Militarnej Riese-Molke. Na jego terenie mieszczą się ciekawe budowle naziemne, jak i korytarze, które do dziś wzbudzają wiele emocji.

Okolica nie tylko bogata jest w tajemnicze budowle z okresu II wojny światowej, ale jeszcze starsze perły myśli technicznej.  Trasa kolejowa Wałbrzych – Kłodzko jest jedną z najpiękniej położonych w Polsce. Jadąc do Gminy Nowa Ruda w Górach Sowich z Wałbrzycha, pokonacie trzy dwukomorowe tunele i 8 majestatycznych wiaduktów.
Zobaczycie tu jedne z najwyższych w Polsce, XIX-wieczne wiadukty, mosty i tunele kolejowe. Imponująca długość plasuje je na drugiej pozycji w naszym kraju. Dwutorowy nitowany most kolejowy w Ludwikowicach Kł. ma aż 164 m długości. Znajdujące się w pobliskich Świerkach dwa czynne, równoległe tunele kolejowe – aż po 1171 m każdy. Powstały w latach 1880 i 1912. Najdłuższy tunel kolejowy w Polsce znajduje się na tej samej trasie kolejowej, zaledwie 20 km dalej.

Prezydent USA w bożkowskim pałacu


Zaledwie kilka kilometrów dalej natkniecie się na jedną z najokazalszych na Dolnym Śląsku budowli, jaką jest zabytkowy barokowy pałac, wzniesiony w XVI w. Spośród wielu gości, którzy zaszczycili swoją obecnością pałac w Bożkowie, byli m.in. John Quincy Adams, który później został prezydentem USA oraz królowie Prus Fryderyk Wilhelm III Hohenzollern z małżonką Luizą i Fryderyk Wilhelm IV Hohenzollern. Zespół pałacowo-parkowy oraz przyległy zespół kościelny, z wyjątkową amboną w kształcie łodzi, wpisane są do rejestru zabytków.

Muflon, pełnik i nietoperz


Nie zawiodą się także ci, którzy uwielbiają być sam na sam z przyrodą i widokiem zachodzącego słońca za dalekim horyzontem, między świerkowymi wzgórzami. Obszarową ochroną przyrody objęta jest znaczna część gminy Nowa Ruda. Północna i wschodnia część gminy znajduje się w zasięgu Parku Krajobrazowego Gór Sowich oraz Specjalnego Obszaru Ochrony Siedlisk „Ostoja Nietoperzy Gór Sowich”, a południowo-wschodnia część, w zasięgu fragmentu Obszaru Chronionego Krajobrazu „Góry Bardzkie i Sowie”. Okolice szczytu Kalenicy (964 m n.p.m.) tworzą rezerwat przyrody „Bukowa Kalenica”.

Czujne oko wypatrzyć może aż 193 gatunki zwierząt objętych ochroną gatunkową, w tym bociana czarnego, nietoperze, jeże, jastrzębie, czy salamandrę plamistą. Jednak najbardziej charakterystyczny dla tego rejonu jest muflon, przodek owcy domowej, zamieszkujący Góry Sowie.
Ochroną gatunkową objętych jest łącznie 38 gatunków roślin, w tym dziewięćsił bezłodygowy i pełnik europejski.

Szusowanie, czy latanie?


Gmina Nowa Ruda, z towarzyszącymi jej walorami przyrodniczo-krajobrazowymi, pozwala zaspokoić potrzebę relaksu i wypoczynku od codziennej rutyny, ale również pomaga w pielęgnowaniu różnych pasji i realizowaniu wyśmienitych przygód.

Na terenie gminy znajdują się trzy wyciągi narciarskie – w Sokolcu, Jugowie i Przygórzu. We wsi Sokolec istniał niegdyś tor saneczkowy i skocznia narciarska. Dziś miejscowość ta jest najpopularniejszym centrum sportów zimowych w całym regionie Sudetów Środkowych. Znajdujące się w gminie wyciągi mają ok. 600 m długości każdy. Najwyżej położona stacja znajduje się na wysokości 860 m n.p.m. Aby poprawić warunki zjazdowe i zadbać o komfort narciarzy, naśnieżane są wszystkie trasy zjazdowe.

Pasjonaci paralotniarstwa przybywają w te okolice, aby realizować swoją pasję na Polanie Żmij. Z tego miejsca startują na swoich paralotniach i szybują nad pięknymi wzgórzami, podziwiając panoramę Sudetów Środkowych.

Ukształtowanie terenu sprzyja organizacji wyścigów MTB, off-road’owych i rajdów konnych. Obszar gminy poprzecinany jest atrakcyjnymi szlakami turystycznymi. Przebiegają tędy m.in. Główny Szlak Sudecki im. M. Orłowicza, ścieżki rowerowe (o długości ponad 50 km) i trasy narciarstwa śladowego. Te najbardziej malownicze, skupiają się wokół trzech wież widokowych – na Wielkiej Sowie (1015 m n.p.m.), Kalenicy (964 m n.p.m.) i Włodzickiej Górze (757 m n.p.m.).

Nie możesz przegapić filmików promocyjnych: Videospoty - CIEKAWOSTKI - Gmina Nowa Ruda - Oficjalny serwis internetowy

Śpimy w górskich chatach


Na turystów, zafascynowanych sekretami skrywanymi przez historię regionu, jak i szukających ukojenia w niezapomnianych widokach, czekają liczne obiekty noclegowe, w których oferuje się komfortowe noclegi i smaczne, regenerujące siły, domowe posiłki. Serdeczność i przyjazne nastawienie ich właścicieli sprawia, że turyści chętnie odpoczywają w kameralnych obiektach, w których traktowani są jak członkowie rodziny.
Na terenie Gminy Nowa Ruda znajdują się wszystkie sowiogórskie schroniska: Schronisko Orzeł, Schronisko Zygmuntówka, obiekt Sowa, obiekt Szyprówka-Chata Pod Sową.

Tu mieszka i tworzy noblistka

 
Istniejąca, stale modernizowana infrastruktura, pozwala na przeprowadzenie imprez sportowych i kulturalnych, których organizatorem lub współorganizatorem jest niezawodne Centrum Kultury Gminy Nowa Ruda (CKGNR) w Ludwikowicach Kł. Na scenie CKGNR występują mieszkańcy działający m.in. w kołach gospodyń wiejskich, klubach seniora, czy chórach. Kluby, stowarzyszenia i koła, wraz z radami sołeckimi, aktywnie uczestniczą w większości imprez. Społeczność wiejska szczególnie pilnie przygotowuje się każdego roku do Święta Plonów, czyli gminnych dożynek.

Lokalni artyści, sięgający po pędzel lub dłuto, biorą każdego roku udział w festiwalach artystycznych i plenerach malarskich. Poza wystawami i konkursami, artyści działają w ramach sekcji Centrum Kultury.

Uroczystości odbywają się nie tylko na łonie natury, sali widowiskowej, czy w lokalnych salach wiejskich, ale także w Galerii Sztuki Niezależnej w Ludwikowicach Kł. We wnętrzach dawnego ewangelickiego Kościoła Błogosławieństwa z ok. 1930 r. odbywają się wystawy czasowe lokalnych artystów. Mają tu miejsce także liczne wydarzenia kulturalne tj. spotkania autorskie, koncerty, czy Festiwal Góry Literatury. Na zaproszenie mieszkanki gminy Nowa Ruda, noblistki Olgi Tokarczuk, na festiwal przybywają cenieni na całym świecie literaci, publicyści i dziennikarze.

Miłośnicy literatury i przyrody odwiedzają równie chętnie jedyne w kraju piesze szlaki literackie.

Miłośnicy górskich wędrówek i klimatycznej muzyki co roku spotykają się na "Śpiewaniu Pod Orłem".

Centrum Kultury przygotowuje także liczne warsztaty - taneczne, aktorskie, turnieje piłkarskie, zajęcia feryjne i wakacyjne, z okazji Dnia Dziecka, Mikołajek i in. Jednak jednym z najbardziej pracochłonnych, ale i cieszących oko wydarzeń, jest musical – każdego roku przygotowywany w oryginalnym wydaniu. Występują w nim dzieci i młodzież, działająca w ramach Młodzieżowego Teatru Muzycznego funkcjonującego przy Centrum Kultury. Musical otrzymał nawet pozytywną ocenę teatru muzycznego dolnośląskiej stolicy. A i to jeszcze nie wszystko, co przygotowuje w ciągu roku Centrum Kultury Gminy Nowa Ruda w Ludwikowicach Kł.!

Biegamy i jeździmy

Gmina Nowa Ruda jest bowiem także sceną dla wydarzeń sportowych. W sierpniu – Sokolec, a w listopadzie – Świerki, przeżywają prawdziwe oblężenie biegaczy. Centrum Kultury Gminy Nowa Ruda jest organizatorem m.in. wyróżnionego Złotą Kozicą, Biegu na Wielką Sowę oraz odznaczonego Srebrną Kozicą – Górskiego Biegu Niepodległości.

Na terenie Gminy Nowa Ruda miały miejsce udane starty BikeMaratonu i Superbiegu, które przyciągnęły ponad tysiąc zawodników, a także Liga MTB XC Aglomeracji Wałbrzyskiej. I to także jeszcze nie wszystko, z czego miłośnicy sportu mogą wybrać!

Herb i logo Gminy Nowa Ruda


Herb Gminy Nowa Ruda to ścięty złoty pień (pień od słowa ''roden''-''karczować'' występującego w niemieckiej nazwie miasta ''Neurode'') w czerwonym polu (barwa tła to nawiązanie do czerwonoziemów które są charakterystyczne dla regionu), otoczony 16 liśćmi (symbolizujące 16 wsi które, wchodzą w skład Gminy Nowa Ruda). Herb Gminy Nowa Ruda nawiązuje do herbu Miasta Nowa Ruda, od którego gmina nosi swą nazwę. Miasto stanowi jednak odrębną jednostkę - gminę miejską.

Logo, to estetyczne przedstawienie zarysu Gór Sowich, które dominują w krajobrazie Gminy Nowa Ruda. Uważne oko w znaku graficznym dostrzeże elementy krajobrazu, tj. trzy najwyższe szczyty na horyzoncie: Wielką Sowę (1015 m n.p.m.), Kalenicę (964 m n.p.m.) i Malinową (839 m n.p.m.), a także dwie, przecinające Góry Sowie przełęcze: Przełęcz Jugowską (801 m n.p.m.) i Przełęcz Woliborską (711 m n.p.m.) Widoczne są także elementy architektury: wiadukt, tunel, a także pierwsze litery, tworzące człon „Nowa Ruda” (n i r).


WARTO ZOBACZYĆ:


Ratusz w Nowej Rudzie - z II poł. XIX wieku
Zamek Stillfriedów
Wiadukt kolejowy
Pomnik św. Jana Chrzciciela
Kamienne mosty na dawnym trakcie do rynku
Pomniki św. Jana Nepomucena
Domki tkaczy-płócienników nad Włodzicą
Kościół św. Mikołaja (ul. Kościelna)
Wieża widokowa na Górze św. Anny
Góra Wszystkich Świętych
Dawna Kopalnia Nowa Ruda
Rezerwat Przyrody "Szczeliniec Wielki"
Bazylika p.w. Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny w Wambierzycach
Centrum Muzealno-Turystyczne "Olbrzym" – kompleks "Włodarz"            Wieża widokowa na Włodzickiej Górze
Muzeum Przy Tunelu
Muzeum Techniki Militarnej Molke
Piesze szlaki literackie na Wzgórzach Włodzickich
Wielka ławka w Bieganowie
Wiadukt kolejowy w Ludwikowicach Kł.
Drugie najdłuższe tunele kolejowe w Polsce w Świerkach
Stoki narciarskie w Sokolcu, Przygórzu i Jugowie
Schroniska górskie - Zygmuntówka, Orzeł, Sowa
Lawendowe pola
Pałac w Bożkowie

źródło: www.gmina.nowaruda.pl

 


 


sobota, 5 lutego 2022

MIASTO AUGUSTÓW


 

 

 

 


Augustów – miasto w północno-wschodniej Polsce, w województwie podlaskim, siedziba powiatu augustowskiego i gminy wiejskiej Augustów.

Miasto królewskie starostwa augustowskiego w ziemi bielskiej województwa podlaskiego w 1795 roku. Miasto rządowe Królestwa Kongresowego, położone było w 1827 roku w powiecie dąbrowskim, obwodzie augustowskim województwa augustowskiego. W latach 1975–1998 miasto należało do województwa suwalskiego.


ZARYS HISTORYCZNY:

Początki Augustowa

Tereny dzisiejszego Augustowa do końca XIII były zamieszkiwane przez plemię Jaćwingów, pokonanych ostatecznie w 1283 roku przez Zakon Krzyżacki.
Po upadku Jaćwieży ziemie te wyludniły się i nie zasiedlano ich do roku 1422.

Augustów zawdzięcza swoje powstanie królowi Zygmuntowi II Auguście. Krążą dwie legendy o powstaniu miasta. Jedna z nich mówi o tym, że król podczas polowania zabłądził w Puszczy, gdzie znalazł schronienie u gościnnego mieszkańca tych terenów. Druga opowiada o pierwszych spotkaniach króla Zygmunta II Augusta i Barbary Radziwiłłówny w augustowskich lasach. Faktem jest, że król Zygmunt II August zachwycił się tymi terenami i postanowił założyć tu miasto.
17 maja 1557 r. Augustów otrzymał prawa miejskie magdeburskie. Augustów swoją nazwę i herb (w którym widnieją splecione ze sobą inicjały S.A. – Sigismundus Augustus) zawdzięcza swojemu założycielowi – ostatniemu królowi z dynastii Jagiellonów.

Miasto powstało jako centrum wymiany handlowej dla  okolicznych wsi, przebiegał przez nie ważny trakt wiążący wschodnie krańce Rzeczypospolitej poprzez Grodno z portami bałtyckim – Królewcem i Gdańskiem oraz z Poznaniem. 
Rozkwit miasta i wojenna zawierucha (XVI-XVIII w.)

Augustów ze względu na korzystne położenie szybko się rozwijał. Wskazywała na to znaczna liczba osiedlających się rzemieślników - zwłaszcza piekarzy, rzeźników, szewców, kowali i kołodziejów. Z czasem w mieście pojawiły się dwa młyny, tartak, rudnia i smolarnie. Do 1569 r. miasto należało terytorialne do Wielkiego Księstwa Litewskiego. W 1570 roku powstało starostwo augustowskie. Rozwój miasta zatrzymała trudna sytuacja polityczna panująca w kraju i liczne wojny. Podczas potopu szwedzkiego (1656 r.) miasto zostało spalone przez Tatarów, a w czasie trzeciej wojny północnej (1700-1721) miejscową ludność zdziesiątkowała epidemia dżumy. Dopiero druga połowa XVIII wieku przyniosła poprawę dla rozwoju miasta. Ponownie osiedlali się tu rzemieślnicy oraz kupcy, do grona mieszkańców dołączali coraz częściej Żydzi. W 1795 roku miasto zajęli Prusacy, a w latach 1807 i 1812 wojska napoleońskie. Nocował tu sam Napoleon I Bonaparte, wracając z kampanii rosyjskiej do Francji. Po Kongresie wiedeńskim (1815 r.) Augustów znalazł się w granicach Królestwa Polskiego - powstało województwo augustowskie z siedzibą w Suwałkach, przekształcone w 1837 roku na gubernię augustowską.
Okres intensywnego rozwoju gospodarczego miasta miał miejsce w latach dwudziestych i trzydziestych XIX wieku i wiązał się z budową Kanału Augustowskiego. Kanał stanowić miał drogę wodną przez połączenie dopływów Wisły z Niemen. Aby uniknąć wysokich opłat celnych Niemen z Bałtykiem planowano połączyć Kanałem Windawskim. Budowa Kanału Augustowskiego rozpoczęła się w 1824 r. pod kierunkiem gen. Ignacego Prądzyńskiego. Rozwój miasta (i budowę Kanału) przerwał wybuch powstania listopadowego w 1831 r. Kanał Augustowski ukończono w 1838 roku, jednak nie zyskał on planowanego znaczenia gospodarczego. Miejscowa ludność brała czynny udział we wszystkich powstańczych zrywach w XIX-wiecznej historii Polski. Podczas Powstania Styczniowego lasy augustowskie stały się domem partyzantów. Dziś o wydarzeniach z 1863 roku przypominają pomniki na mogiłach w Krasnymborze, Kozim Rynku, Powstańcach, Skieblewie. W 1898 roku, w związku z budową koszar carskich, Augustów uzyskał połączenia kolejowe, co doprowadziło do ożywienia gospodarczego. Niestety, na krótko – podczas I wojny światowej peryferie miasta zostały zniszczone przez Niemców. Po wojnie Augustów odbudowano. Nastąpił rozwój oświaty, życia politycznego, gospodarczego i kulturalnego. Zaczął rozwijać się przemysł drzewny. Powstawały pierwsze ośrodki wypoczynkowe, m.in. „Dom Turysty” - obecny „Hetman” i „Yacht Club Rzeczypospolitej” - późniejszy Wojskowy Dom Wypoczynkowy. W okresie międzywojennym Augustów stał się najsłynniejszym kurortem Polski. Odpoczywały tu elity polityczne i wojskowe II Rzeczypospolitej, m.in. prezydent Ignacy Mościcki, minister Józef Beck oraz marszałek Edward Rydz-Śmigły. Duży wpływ na życie miasta wywierał stacjonujący tu I Pułk Ułanów Krechowieckich
im. płk. Bolesława Mościckiego. Kadrę pułku stanowili kresowi ziemianie. Ułani walczyli pod Lwowem, zajmowali Pomorze, brali udział w wyprawie kijowskiej oraz w bitwie pod Komarowem. Rozwój regionu ponownie został zatrzymany przez wojnę. Pod koniec kampanii wrześniowej 1939 r. Augustowszczyznę zajęła Armia Czerwona. 6 października 1939 roku ułani I Pułku Ułanów Krechowieckich składali pod Kockiem broń jako ostatni żołnierze walczący w wojnie obronnej. 22 czerwca 1941 roku do miasta wkroczyli Niemcy. Bohaterscy Augustowianie walczyli u boku generała Władysława Andersa pod Monte Cassino, Lenino, Piedimonte, Bolonią, na Wale Pomorskim i zdobywali Berlin. W Obwodzie Augustowskim stworzono bardzo silne struktury AK. Miejscowa ludność cierpiała prześladowania ze strony obu okupantów – radzieckiego i niemieckiego. Augustów został "wyzwolony" 24 października 1944 roku przez Armię Czerwoną. Przez następne trzy miesiące znajdował się w strefie frontowej, co skutkowało zniszczeniem ok. 70% substancji materialnej. W lipcu 1945 roku Sowieci przeprowadzili tzw. obławę augustowską w celu wyłapania żołnierzy podziemia niepodległościowego, którzy skrywali się w Puszczy Augustowskiej. W jej wyniku aresztowano ok. 2 tys. osób, z których po brutalnych przesłuchaniach wyselekcjonowano ok. 600 i wywieziono w nieznanym kierunku. Osoby te zginęły w nieznanych wciąż okolicznościach. Była to największa powojenna zbrodnia dokonana na Polakach po II wojnie światowej. Działania wojenne zniszczyły Augustów w 70%. Zaraz po wojnie rozpoczęto odbudowę gospodarczą. Powstawały zakłady przemysłowe i kolejne ośrodki wypoczynkowe. Uznając, że miasto posiada walory uzdrowiskowe, w 1968 roku dokonano pierwszych odwiertów głębinowych, odkrywając pokłady wody zdrojowej. W 1972 roku rozpoczęto produkcję wody mineralnej „Augustowianki”, która wydobywana jest z jednego z najgłębszych ujęć w Polsce (482 m) zlokalizowanego w samym sercu Puszczy Augustowskiej. W grudniu 1970 r. miasto uzyskało częściowe uprawnienia uzdrowiska, a w 1976 roku zaczęło działać sanatorium „Budowlani”. Augustów znów stał się znanym w całej Polsce kurortem letnim, które rozsławiły m.in. piosenki: „Augustowskie noce” Marii Koterbskiej i „Beata” Janusza Laskowskiego. W 1958 roku zorganizowano tu I ogólnopolski Zlot Turystów PTTK na Gołej Zośce, w 1959 roku powstał film „Miejsce na lato”, puszczany jako dodatek w kinach, zjechali filmowcy, którzy tu kręcili filmy np. ”Ostatni strzał” (1958), „Płyną tratwy” (1960), „Ranny w lesie” (1961) itd.
O Augustowie pojawiały się liczne artykuły w najpopularniejszych periodykach np. w „Przekroju”.  Po 1989 r. kolejni włodarze miasta rozwijali Augustów jako atrakcyjny i nowoczesny ośrodek turystyczny. W 1993 r. miasto uzyskało pełen status uzdrowiska. Fundusze przedakcesyjne i unijne umożliwiły budowę bulwarów spacerowych nad rzeką Nettą i jeziorem Necko oraz wyłożenie kostki brukowej na rynku. W 1999 r. otwarto w Augustowie pierwszy w Polsce wyciąg do nart wodnych. Miasto w końcówce lat ’90-tych stało się polskim zagłębiem szkutniczym: działają tu stocznie jachtowe Balt Yacht oraz Ślepsk, należące do największych przedsiębiorstw tego typu w Polsce i eksportujące większość produkcji do Europy Zachodniej. W Augustowie zlokalizowany jest także jeden z najnowocześniejszych zakładów przemysłu tytoniowego w Europie należący do koncernu British American Tobacco. W 2014 r. otwarta została obwodnica Augustowa, która usunęła ruch ciężarowy z miasta.


PRZYRODA:

Krajobraz ziemi augustowskiej kształtowany był przez zlodowacenia. Zlodowacenie bałtyckie usypało tu rozległą równinę sandrową, którą porosły lasy. Wody z topniejącego lodowca żłobiły rynny, które wypełniały się wodą tworząc jeziora rynnowe.
Puszcza Augustowska

Puszcza Augustowska otacza Augustów z trzech stron i ukrywa w swoich granicach kilkanaście jezior z urozmaiconą linią brzegową, piaszczystymi plażami i nierzadko wysokimi skarpami. Puszcza Augustowska to ogromny kompleks leśny o powierzchni ok. 160 tys. ha (po stronie polskiej zajmuje powierzchnie ponad 114 tys. ha). Dominują w niej drzewa iglaste: sosna i świerk, ale spotkać tu można także brzozy, klony, graby, lipy, jesiony czy olchy. Wiele jest drzewostanów starych, liczących ponad 120 lat, a drzewa sięgają 30-40 m wysokości.

Puszcza Augustowska obfituje w grzyby, jagody, poziomki czy dzikie maliny. Wśród roślin objętych ochroną należy wymienić: wawrzynek wilczełyko, lilię złotogłową, sasanki, widłaki, cis pospolity i wiele innych. Las augustowski jest także domem dla wielu zwierząt: jeleni, saren, łosi, dzików, cietrzewi, lisów, kun, bobrów, cietrzewi, głuszczów, itd..
Jeziora augustowskie

Większość augustowskich jezior ma kształt rynnowy, czyli są stosunkowo nieduże pod względem powierzchni, ale głębokie. Zasilane są przez rzeki i źródła a w mniejszym stopniu przez wody opadowe. Augustowskie wody są czystsze niż w innych regionach kraju. Ma na to wpływ głównie bogata szata roślinna.

W granicach administracyjnych Augustowa znajduje się 9 jezior:

Jezioro Necko o powierzchni 400 ha należy do typu polodowcowych jezior rynnowych. Jezioro ma dość dobrze rozwiniętą linię brzegową, w większości (70%) porośniętą lasem, z licznymi piaszczystymi plażami. Maksymalna głębokość to 25 m. Wg hipotezy prof. Falka, nazwa jeziora wywodzi się z jaćwieskiego słowa methis oznaczającego rzucać.

Jezioro Białe o powierzchni 476,6 ha, nazywane jest też: Białe Augustowskie lub Krechowieckie. Linia brzegowa jest dobrze rozwinięta z licznymi zatokami (Orzechówka, Tartaczna, Wierszowiec) i półwyspami (Pień, Dąbek, Lisi Ogon). Brzegi są w większości wysokie i suche, porośnięte lasem sosnowym. Na jeziorze znajdują się wyspy. Maksymalna głębokość dochodzi do 30 m.

Jezioro Sajno o powierzchni 522,5 ha, to największe jezioro w grupie jezior augustowskich. Od wschodu Sajno łączy się przesmykiem z jeziorkiem Sajenek i dalej z niewielkim jeziorkiem Staw Sajenek. W północnej części jeziora ma ujście Kanał Bystry, który łączy jezioro z Augustowem. Maksymalna głębokość to 27 m. Nazwa jeziora wywodzi się prawdopodobnie z jaćwieskiego słowa soia, oznaczającego rzekę, nurt rzeczny (przez środek jeziora przebiega silny nurt). Jezioro objęte jest strefą ciszy.

Jezioro Sajenek o powierzchni 68,2 ha to jezioro rynnowe. Głębokość maksymalna wynosi 12,6 m. Długość linii brzegowej to 3,13 km. Połączone jest z jeziorem Sajno.

Staw Sajenek o powierzchni 35,8 ha.

Jezioro Studzieniczne o powierzchni 251 ha to jezioro rynnowe z bardzo rozwiniętą linią brzegową. Maksymalna głębokość to 30,5 m. Na Jeziorze Studzienicznym znajdują się wyspy: Lipówek, Janowy Grąd (największa), Brzozowy Grąd (najmniejsza: 0,08 ha), która stanowi rezerwat florystyczny. Objęte jest strefą ciszy.

Jezioro Rospuda o powierzchni 104 ha połączone jest z jeziorem Necko. Do jeziora wpada rzeka Rospuda. Linia brzegowa jest rozwinięta. Brzegi są wysokie, w 100% porośnięte lasem. Dno jest słabo zróżnicowane, najgłębszy punkt ma 10,5 m. Na jeziorze znajdują się wyspy o łącznej powierzchni 2 ha.

Staw Wojciechowski o powierzchni 22,6 ha, z maksymalną głębokością sięgającą 3,1 m. Wojciech jest jeziorem rynnowym o zróżnicowanej linii brzegowej.

Staw Księdzowski (Studzieniczański) - o powierzchni ok. 8 ha.
Rezerwaty

Rezerwat przyrody Brzozowy Grąd – położony jest na wyspie Brzozowy Grąd na jeziorze Studzienicznym. Przedmiotem ochrony jest obuwik pospolity, rzadka roślina z rodziny storczykowatych. Powierzchnia rezerwatu wynosi tylko 0,08 ha.

Rezerwat przyrody Jezioro Kalejty − o powierzchni 740,7 ha położony jest na terenie gmin Nowinka i Płaska w zachodniej części Puszczy Augustowskiej. Przedmiotem ochrony są wartości przyrodnicze jeziora Długiego Augustowskiego.

Rezerwat przyrody Kozi Rynek - położony jest na terenie gminy Sztabin i zajmuje łączną powierzchnię 146,63 ha. Jest to rezerwat leśny, mający na celu ochronę resztek naturalnych drzewostanów grądowych i łęgowych puszczy, a także ochronę istniejących tu stanowisk łosia i bociana czarnego. Na terenie rezerwatu znajdują się mogiły powstańców z powstania styczniowego z 1863 roku.

Rezerwat przyrody Stara Ruda - położony jest na granicy Augustowa i gminy Płaska, między stawem Sajenek a Kanałem Augustowskim. Przedmiotem ochrony są źródliska rzeki Rudawki (otoczone łęgiem jesionowo-olszowym) i fragment borów torfowcowych. Jego powierzchnia wynosi 83,15 ha.

Rezerwat przyrody Mały Borek – leśny rezerwat przyrody położony na terenie gminy Płaska o powierzchni 90,53 ha. Przedmiotem ochrony jest zachowanie ze względów naukowych i dydaktycznych typów boru sosnowego z domieszką świerka, właściwych dla Puszczy Augustowskiej. W południowej części rezerwatu występują też mniejsze płaty grądu murszowego i olsu, w centralnej – torfowisko wysokie, porośnięte karłowatym sosnowym borem bagiennym. Znajdują się tu ostoje i tokowiska głuszca. Rezerwat od 2004 r. wchodzi w skład Obszaru Specjalnej Ochrony Ptaków – Natura 2000.

Rezerwat przyrody Perkuć – położony na terenie gminy Płaska. Powierzchnia 209,82 ha. W rezerwacie chroniony jest bór świerkowo - sosnowy o charakterze pierwotnym, charakterystyczny dla Puszczy Augustowskiej. Inne, rzadziej występujące formy lasu to rosnący na skarpach leszczynowo - świerkowy las mieszany i grąd (świerk z domieszką klonu, lipy i osiki). Na terenie rezerwatu położone jest też płytkie, zarastające jezioro Kruglak.

Rezerwat przyrody Kuriańskie Bagno – rezerwat przyrody położony w południowo-wschodniej części Puszczy Augustowskiej na terenie gminy Płaska i gminy Sztabin. Przedmiotem ochrony jest obszar o unikatowej geomorfologii oraz naturalnych, rzadko spotykanych zbiorowiskach leśnych oraz stanowiskach wielu rzadkich i chronionych roślin i zwierząt. Powierzchnia 1713,6 ha.

Rezerwat przyrody Starożyn – o powierzchni 294,4 ha położony na terenie gminy Płaska. Przedmiotem ochrony są różne rodzaje drzewostanów Puszczy Augustowskiej: leszczynowo-świerkowy las mieszany (najczęściej występujący), grąd niski, dębowo-świerkowy bór mieszany, ols.


Kanał Augustowski


Kanał Augustowski to unikatowe w skali europejskiej dzieło budownictwa wodnego z pierwszej połowy XIX wieku. Powodem budowy Kanału Augustowskiego były pruskie restrykcje celne uniemożliwiające spławianie polskich towarów Wisłą do Gdańska. Kanał Augustowski miał połączyć dopływy Wisły, Narew i Biebrzę, z Niemnem, a od Niemna do Bałtyku zaplanowano połączenie poprzez Kanał Widawski, aby ominąć terytorium Prus.

W 1823 r. polski inżynier gen. Ignacy Prądzyński rozpoczął prace nad projektem Kanału Augustowskiego, budowa ruszyła w 1824 roku. Aby wyrównać różnice poziomów wód uregulowano 35 km koryt rzek Netty i Czarnej Hańczy, wykonano ponad 40 km przekopów i wybudowano 18 śluz oraz 23 jazy regulujące wodę. Kamienno-ceglane śluzy miały piękny wystrój architektoniczny w barwach narodowych. Komory wykładano czerwoną cegłą, zwieńczenia komór były białe. Na każdej śluzie znajdowała się wmurowana w ścianę kamienna tablica z datą i nazwiskiem kierownika budowy – do dziś prawie na każdej śluzie (poza Gorczycą i Niemnowem) zachowały się takie tablice. Jedną śluzę budowano ok. 2 lat. W pracach uczestniczyło od 5 do 7 tysięcy ludzi.

Wybuch powstania listopadowego przerwał budowę, którą ostatecznie ukończono w 1838 r., a w 1839 r. otwarto żeglugę na Kanale. To dzieło polskiej inżynierii wojskowej nie spełniło nigdy strategicznej funkcji szlaku wodnego łączącego Wisłę z Bałtykiem, gdyż Prusy zrezygnowały z nakładania wysokich ceł na szlaku wiślanym, a Rosjanie przerwali realizację Kanału Widawskiego.

Kanał Augustowski jest położony na terenie Polski i Białorusi (14 śluz po polskiej stronie, 1 w pasie granicznym i 3 po stronie białoruskiej). Jego całkowita długość to około 103,4 km. Na szlaku Kanału Augustowskiego znajduje się 12 jezior: Mikaszówek, Mikaszewo, Krzywe, Paniewo, Orle, Gorczyckie, Staw Swoboda, Studzieniczne, Białe, Necko. Różnice poziomów wód pomiędzy poszczególnymi zbiornikami wynoszą od 0,8 do 9,8 m. Im większa różnica wód, tym bardziej skomplikowane śluzy należało budować, stąd śluza Niemnowo pierwotnie trzykomorowa (różnica poziomów 7,46 m), obecnie jest czterokomorowa (różnica poziomów max. 9,8 m), a śluza Paniewo (różnica poziomów max. 6,69 m) dwukomorowa. Pozostałe 16 śluz to śluzy jednokomorowe.

Obecnie Kanał Augustowski jest wykorzystywany jako malowniczy szlak wodny, jeden z najpiękniejszych szlaków kajakowych w Polsce. Kanałem Augustowskim kursują także statki żeglugi śródlądowej.

W 1968 r. Kanał Augustowski został wpisany do rejestru zabytków, a decyzją Prezydenta RP w 2007 r. stał się Pomnikiem Historii.

Dzieje Kanału Augustowskiego można poznać w Dziale Historii Kanału Augustowskiego Muzeum Ziemi Augustowskiej. Mieści się ono w zabytkowym domku z XIX w. w tzw. zwanym Domkiem Prądzyńskiego (ul. 29 go Listopada 5a w Augustowie).


WARTO ZOBACZYĆ:



    Rynek Zygmunta Augusta stanowi centralny punkt miasta, który został wytyczony w 1550 r. zapewne przez budowniczego twierdz królewskich Joba Praetfuessa. W sercu Rynku znajduje się park założony w 1847 r., niegdyś nazywany Ogrodem Saskim. Kamienice wokół rynku pochodzą głównie z przełomu XIX i XX wieku. W centrum parku znajduje się kolumna Zygmunta II Augusta oraz fontanna.
    Kolumna króla Zygmunta II Augusta powstała w roku 2007, z okazji jubileuszu 450–lecia nadania praw miejskich. Wybudowano ją z inicjatywy mieszkańców jako podziękowanie założycielowi.
    Kamieniczka Rynek Zygmunta Augusta 3 ozdobiona eklektyczną elewacją i zdobieniami ceramicznymi, od 1945 r. mieści nieprzerwanie pocztę.
    Kamieniczka Rynek Zygmunta Augusta 8 z 1896 r. wybudowana przez grodzieńskiego kupca Morgalisa.
    Kamieniczka Rynek Zygmunta Augusta 9 siedziba Miejskiego Domu Kultury, przed II wojną mieściła Towarzystwo Wioślarskie, a po 1956 r. Klub Powiatowego Domu Kultury.
    Kamieniczka Rynek Zygmunta Augusta 11 z 1841 r. – projekt kamienicy zatwierdził słynny architekt Antonio Corazzi.
    Kamieniczka Rynek Zygmunta Augusta 28 z 1801 roku zwana „Domem Napoleona”, ponieważ 8 grudnia 1812 r. nocował w niej Napoleon Bonaparte.
    Nagrobki na cmentarzu parafialnym z 1800 r. - najstarsze i najbardziej okazałe pomniki nagrobne skupiają się wokół kaplicy cmentarnej, ufundowanej przez rodzinę Truszkowskich w 1820 roku. Kilkanaście odlewów żeliwnych wykonanych zostało w Hucie Sztabińskiej w XIX w.
    Pomnik żydowski z 1981 r., ufundowany został przez kilka rodzin żydowskich z USA.
    Dom Turysty PTTK nad j. Necko z 1939 r. wg projektu Macieja Nowickiego, który był m.in. współautorem gmachów ONZ w Nowym Jorku. Dom Turysty to nazwa zwyczajowa, nazwa historyczna to: "Hotel nad Jeziorami Ligi Popierania Turystyki". Zniszczony w czasie wojny, odbudowany w 1948 r., obecnie Zajazd Hetman.
    Cmentarz Żołnierzy Radzieckich znajdujący się w północno-zachodnim narożniku cmentarza parafialnego. W latach 1948-1949 złożono na nim ekshumowane szczątki 1509 żołnierzy radzieckich, poległych na terenie powiatu.
    Oficerski Yacht Club Pacyfik - zaprojektowany przez Juliusza Nagórskiego w 1935 r. Po 1955 r. funkcjonował w nim renomowany Wojskowy Dom Wypoczynkowy (WDW). W ośrodku wypoczywało wielu znamienitych gości, m.in. marszałek Edward Rydz-Śmigły i minister Józef Beck. Przed budynkiem znajduje się pomnik w postaci fotela i pamiątkowego kamienia upamiętniający wizytę Ojca Świętego Jana Pawła II w Augustowie w 1999 r.
    Biały Domek - przed wojną ośrodek wypoczynkowy podoficerów I Pułku Ułanów Krechowieckich.
    Willa Prezydenta – drewniany budynek z 1934 roku z przystanią, własność Yacht Clubu Polskiego, który kilkukrotnie odwiedził Ignacy Mościcki. Za okupacji radzieckiej - areszt NKWD, za niemieckiej – siedziba komando jeńców radzieckich. Mogiły zamęczonych Rosjan znajdują się opodal, na cyplu półwyspu Dąbek.
    Kościół Matki Boskiej Częstochowskiej - pierwotnie rosyjska cerkiew wojskowa konsekrowana w 1912 r. Od 1921 r. kościół garnizonu augustowskiego Wojska Polskiego. W wieży znajduje się izba pamięci stacjonującego tu I Pułku Ułanów Krechowieckich im. Pułkownika Bolesława Mościckiego.
    Pomnik z hasłem „Nigdy więcej wojny” – upamiętnia mieszkańców Augustowa poległych w czasie II wojny światowej. Są to ruiny polskiego schronu bojowego linii obronnej „Augustów” z 1939 r., który został wysadzony przez Niemców w 1944 r.
    Kanał Bystry - sztuczny kanał wybudowany w latach 1834 – 1835. Odprowadza nadmiar wody z zalewu rzeki Netty i jezior augustowskich do jeziora Sajno.
    Cmentarz Ofiar Narodowości Żydowskiej w Augustowie na ul. Waryńskiego mieszkańców getta z lat 1941-1942, na którym spoczywają szczątki kilkudziesięciu osób narodowości żydowskiej. W 2015 r. zostały ułożone na nim autentyczne macewy odnalezione w toku porządkowania kilku posesji, a pochodzące z cmentarza na Zarzeczu.
    Zespół Zarządu Wodnego - eklektyczny pałacyk z ok. 1908 r. Przed I wojną światową siedziba kierownika Wiślano-Niemieckiej Drogi Wodnej inż. Michaiła Straszkiewicza, potem Państwowego Zarządu Wodnego, w okresie okupacji radzieckiej placówka straży granicznej i komórki NKWD, siedziba Nadzoru Wodnego Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie.
    Muzeum Historii Kanału Augustowskiego – w tzw. Domku Prądzyńskiego, dział Muzeum Ziemi Augustowskiej. Sam budynek stanowi rekonstrukcję oryginalnej XIX-wiecznej siedziby zarządu portu. Budynek Domku pochodzi z lat 80-tych XIX wieku. Przy furtce znajduje się pomnik upamiętniający ofiary mordu więźniów aresztu NKWD z 22 czerwca 1941 r.
    Kanał Augustowski – Pomnik Historii, wybitne dzieło polskich inżynierów i hydrotechników z XIX w. Więcej na temat Kanału tutaj.
    Śluza Augustów - wybudowana w latach 1825 - 1826 przez por. Konstantego Jodkę, zniszczona w 1944 r. Odbudowano ją w nowej postaci w latach 1947 – 1948. Przy śluzie Augustów znajduje się pomnik ku czci gen. Ignacego Prądzyńskiego, wystawiony w 1990 r., wykorzystujący medaliony projektu Stanisławy Wątróbskiej - Friendt.
    Stara Poczta wraz z parkiem wg typowego projektu H. Marconiego z 1829 r. Była tu stacja przeprzęgowa na szesnaście koni, ekspedycja i pokoiki hotelowe dla specjalnych gości. Zatrzymywali się tu m.in. car Mikołaj I oraz Wielki Książę Konstanty. Obecnie Szkoła Muzyczna I stopnia. Widoczny w parku głaz upamiętnia budowniczych Kanału Augustowskiego. Osadzony został w 1973 r., w 150. rocznicę rozpoczęcia jego realizacji.
    Muzeum Ziemi Augustowskiej - Dział Etnograficzny przy ul. Hożej 7 przybliża zwiedzającym narzędzia i produkty rękodzieła (tkactwa, garncarstwa, plecionkarstwa), jak również sprzęty używane w domostwach, w rolnictwie i rybołówstwie.
    "Dom Turka” przy ul. 3 Maja 16, kamienica z ok. 1900 roku według projektu ówczesnego architekta powiatowego Włodzimierza Ślósarskiego. W okresie międzywojennym Bośniak Kiamil Takosz prowadził tu cukiernię. Siedziba NKWD w latach 1940-41 i 1944-1945, potem Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego, 1956-1980 Milicji Obywatelskiej, Straży Granicznej. Na ścianie tablica upamiętniająca ofiary tych instytucji.
    Bazylika Mniejsza Najświętszego Serca Jezusowego zbudowana z cegły w stylu neoromańskim w latach 1906 – 1911. Budowniczym kościoła był ks. Wincenty Nowicki (proboszcz w latach 1899-1924), a projektantem Adam Piotrowski. W trójnawowym kościele znajduje się pięć ołtarzy, wszystkie wykonane w dębie. W ołtarzu głównym znajduje się obraz Matki Boskiej Częstochowskiej, zasłaniany obrazem Serca Jezusowego. Ołtarze zostały wykonane w latach dwudziestych. Zniszczony w czasie II wojny światowej kościół odbudował ks. Wojciech Chojnowski, proboszcz parafii w latach 1945-1947. Obok ołtarza św. Antoniego stanął ołtarzyk Miłosierdzia Bożego z relikwiami św. Faustyny Kowalskiej. W 2001 roku świątyni został nadany tytuł Bazyliki Mniejszej.
    Sanktuarium Maryjne w Studzienicznej (ok. 7 km od centrum Augustowa) - drewniany kościół pod wezwaniem Matki Bożej Szkaplerznej z 1847 r. i wcześniejszą jeszcze dzwonnicą. Wieżę ozdabia piękny krzyż kowalskiej roboty. Wnętrze świątyni zostało urządzone przez ludowych artystów, wykorzystujących drewno i jelenie rogi. Na wyspie połączonej z lądem sztucznie usypaną groblą, wzdłuż drogi krzyżowej mieści się główne sanktuarium na wyspie. Jest to neorenesansowa kapliczka Najświętszej Marii Panny, mieszcząca obraz Matki Bożej Studzieniczańskiej (XVIII-wieczna kopia obrazu jasnogórskiego). Obok pod gontowym daszkiem znajduje się studzienka z cudowną wodą. Nad brzegiem jeziora stoi pomnik Ojca Świętego Jana Pawła II upamiętniającego jego wizytę w tym miejscu w czerwcu 1999 roku.

źródło: www.augustów.pl

 


 


MIASTO i GMINA MIEJSKA GÓRKA

  

 

 


FILMY PROMOCYJNE O GMINIE MIEJSKA GÓRKA:

https://www.youtube.com/channel/UCrhq6qFUE1dLJioc5SHnyXA/playlists


Miejska Górka – miasto w woj. wielkopolskim, w powiecie rawickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Miejska Górka.

Miejska Górka to gmina miejsko-wiejska, położona w południowo-zachodniej części województwa wielkopolskiego. Zamieszkuje ją ok 9,5 tys. osób. Centralne położenie w powiecie rawickim, prosty dojazd drogami krajową i wojewódzką, klasztor oo. Franciszkanów na Goruszkach, najstarszy wiatrak „Koźlak” w tej okolicy i jedyny w Wielkopolsce kompleks boisk baseballowych niewątpliwie podnoszą jej atrakcyjność.

Gmina zajmuje powierzchnię 103,6 km², należy do niej 17 wsi sołeckich. Położenie gminy w układzie gospodarczym kraju jest korzystne, co podkreślają dwie drogi: droga krajowa nr 36 oraz droga wojewódzka Rawicz-Poznań.

Zdecydowaną większość obszaru gminy (około 88%) stanowią użytki rolne, toteż jej rozwój w dużej mierze związany jest z rolnictwem. Gospodarka rolna obejmuje głównie produkcję roślinną, a także zwierzęcą, w której dominuje hodowla trzody chlewnej i bydła mlecznego.

Coraz większą dynamikę wykazują sfery usług i wytwórczości. Jest ona rezultatem rozwoju infrastruktury technicznej i tworzenia sprzyjających warunków dla powstawania i działalności firm produkcyjnych oraz usługowych.

Doskonale zorganizowana jest na terenie gminy opieka lekarska, którą zapewniają mieszkańcom dwa niepubliczne zakłady opieki zdrowotnej.

Istniejące zabytki świadczą o ciekawej historii gminy i miasteczka. Do najcenniejszych należą: barokowy, poreformacki zespół klasztorny na Goruszkach z 1742 r.,  wiatrak „Koźlak” z 1696 roku -najstarszy z wiatraków w tej okolicy, kościół parafialny pw. św. Klemensa z Zakrzewie z XVIII w., kościół parafialny pw. św. Jakuba w Sobiałkowie z XVII w., neobarokowy pałac w Dłoni z 1910 roku.

Liczące ponad 3,2 tys. mieszkańców miasto Miejska Górka leży w dolinie rzeki Dąbrocznej, która jest dopływem Baryczy.

NAZWA:


Miasto ma metrykę średniowieczną i jest notowane od XIV wieku. Po raz pierwszy w 1392 jako Gorca, 1393 Gorka, 1422 opidum Gora, 1424 civitas Gora, 1444 Korka, 1450 Gorga, 1469 Myesczka Gorka, Gorka Myesczka, 1611 Gorka Mieyska, Mieyska Gorka. Wcześniej zanotowana została część obecnej Miejskiej Górki – zwana Górką mniejszą lub małą, która była początkowo osobną wsią, a później w wyniku procesów urbanizacyjnych stała się przedmieściem. Dokument zawarty w Kodeksie dyplomatycznym Wielkopolskim wymienia ją w 1310 jako Gorca Jabconis, 1425 zgorca malą, 1487 Minor Gorka, Minus Gorca, 1509 Gorca Minor, 1510 villa Gorka, 1520 Mala Gorka, 1523 Mala Gorka, 1581 Gorka suburbium.

                                                       ****

Miejska Górka to centrum życia gospodarczego, a także społeczno-kulturalnego gminy. Aktywną działalność prowadzi Ośrodek Kultury, Sportu i Aktywności Lokalnej, który jest organizatorem wielu przedsięwzięć kulturalnych, artystycznych i sportowo – rekreacyjnych. Niektóre zainaugurowane zostały przed laty i cieszą się nieustannym powodzeniem. Wśród nich warto wymienić: „Dni Miejskiej Górki” Koncert „Jesień z Muzyką, imprezę „Na sportowo z Janem Pawłem II, Rowerowy Rajd Niepodległości, a także „Przegląd Małych Form Teatralnych" czy konkursy - piosenki „Śpiewam bo lubię" oraz plastyczne „Na wykonanie Pisanki Wielkanocnej i Szopki Bożonarodzeniowej".

Tym, co wyróżnia gminę Miejska Górka, jest przybierająca różne formy aktywność społeczności lokalnej. Przejawia się ona w działalności stowarzyszeń, klubów i organizacji, obejmującej różne dziedziny życia społecznego.

Do niezwykle prężnie rozwijającej się dziedziny życia społecznego gminy zalicza się sport. W 2019 r. została oddana do użytku hala widowiskowo - sportowa w Miejskiej Górce. Znajduje się w niej sala sportowa o długości 44 m i szerokości 24 m, z pełnowymiarowymi boiskami do piłki ręcznej, siatkówki, koszykówki i tenisa oraz trybunami na 204 miejsca siedzące.

W Klubie Sportowym SPARTA działa sekcja piłki nożnej. Składa się ona z sześciu drużyn: seniorów, juniorów młodszych, trampkarzy, młodzików, orlików i żaków. Klub posiada salę sportową z zapleczem socjalnym oraz boiska do gry w piłkę nożną. Ze względu na dobre warunki i odpowiednie wyposażenie w sprzęt do treningów, miejskogórecki obiekt sportowy zyskał w ostatnich latach charakter ośrodka szkoleniowego dla piłkarskiej młodzieży.

Sporymi osiągnięciami poszczycić się może Towarzystwo Sympatyków Baseballu DEMONY. Miejskogóreccy baseballiści zdobyli wiele medali w Mistrzostwach Polski, a także pucharów i nagród w turniejach krajowych i zagranicznych. Mają w swoich szeregach reprezentantów kraju. W 2009 roku drużyna seniorów wywalczyła tytuł Mistrza Polski. TSB dysponuje nowoczesnym boiskiem baseballowym z trzema płytami do rozgrywania meczów, na którym odbywają się turnieje o zasięgu krajowym i międzynarodowym.

W środowisku sportowym gminy działają również: Uczniowski Klub Sportowy JU-JITSU i JUDO (zajęcia prowadzą w nim sportowcy, mający w swoim dorobku tytuły i medale zdobywane w Mistrzostwach Świata, Pucharze Europy i Mistrzostwach Polski), Młodzieżowy Klub Szachowo-Warcabowy PAT, Towarzystwo Turystyczne TRAMP czy Klub Sportowy MXMG. Ten ostatni powstał z inicjatywy młodych ludzi, którzy preferują sporty ekstremalne, ale uprawiane w bezpiecznych warunkach.

Miejscem atrakcyjnym i chętnie odwiedzanym w Miejskiej Górce jest stadion Klubu Sportowego SPARTA, wielofunkcyjny obiekt sportowy ORLIK 2012  (w jego skład wchodzi: boisko ze sztuczną nawierzchnią do piłki nożnej, boisko do koszykówki i kort tenisowy), nowoczesne boisko baseballowe Towarzystwa Sympatyków Baseballu DEMONY, plac zabaw dla dzieci oraz punkt gastronomiczny przygotowany do organizowania imprez plenerowych. Oprócz tego w Miejskiej Górce wybudowany został skatepark oraz drugi kort tenisowy.

Kompleks sportowo - rekreacyjny położony jest nad zbiornikiem wodnym „Balaton”. Akwen znajduje się na skraju miasteczka, wśród zieleni, z przylegającym do niego stadionem sportowym. To miejsce wypoczynku i rekreacji chętnie odwiedzane przez mieszkańców Miejskiej Górki i okolicznych gmin. Nad Balatonem odbywają się cykliczne imprezy gminne, na co dzień zbiornik wykorzystywany jest również przez wędkarzy.

WARTO ZOBACZYĆ:

Pałac i park podworski w Dłoni

Klasztor Zakonu Braci Mniejszych na Goruszkach

Strzelnica Bractwa Kurkowego (Ośrodek Kultury, Sportu i Aktywności Lokalnej w Miejskiej Górce)

Kościół pw. św. Klemensa w Zakrzewie

Kościół poewangelicki w Miejskiej Górce

Kościół parafialny pw. św. Mikołaja w Miejskiej Górce

Kościół parafialny pw. św. Michała Archanioła w Konarach

Kościół parafialny pw. św. Narodzenia NMP w Kołaczkowicach

Kościół parafialny pw. Św. Jakuba w Sobiałkowie

Wiatrak koźlak

źródło: http://www.miejska-gorka.pl/

 


 



UNIWERSYTET HUMANISTYCZNO-PRZYRODNICZY IM. JANA DŁUGOSZA W CZĘSTOCHOWIE

 

 

 

 

 

 

 

 


Uniwersytet Humanistyczno-Przyrodniczy im. Jana Długosza w Częstochowie (UJD) – polska państwowa szkoła wyższa w Częstochowie utworzona w 1971 jako Wyższa Szkoła Nauczycielska w Częstochowie. Od 2004 nosi imię Jana Długosza.

Uniwersytet Humanistyczno-Przyrodniczy im. Jana Długosza w Częstochowie powstał z przekształcenia Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie. To doniosłe dla całego środowiska akademickiego wydarzenie miało miejsce 1 czerwca 2018 roku.

Dzieje Uczelni sięgają 1971 roku. Dzięki decyzji ówczesnej Rady Ministrów powstała Wyższa Szkoła Nauczycielska. W 1974 roku przekształcono ją w Wyższą Szkołę Pedagogiczną. Pracownicy Uniwersytetu, którzy pamiętają to historyczne dla Częstochowy i regionu wydarzenie, podkreślają, iż powołanie w tamtych czasach wyższej szkoły humanistycznej miało ogromne znaczenie dla rozwijającego się miasta. Mówiło się wtedy wręcz o precedensie, gdyż w ówczesnych czasach znacznie chętniej powoływano do życia uczelnie o technicznym profilu kształcenia. Pierwsze dyplomy ukończenia pedagogicznych studiów zawodowych absolwenci otrzymali w 1973 roku. Natomiast pierwsze dyplomy magisterskie zostały wydane przez władze WSP w 1977 roku. Kolejnym ważnym wydarzeniem w historii Uczelni była zmiana nazwy Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Częstochowie na Akademię im. Jana Długosza w Częstochowie, która nastąpiła 1 października 2004 roku.

Początki Uczelni były skromne. Rozpoczęła działalność z dwoma wydziałami: Matematyczno-Przyrodniczym i Pedagogicznym. W 1974 roku kadrę WSP stanowiło 90 pracowników naukowo-dydaktycznych. W gronie tym znajdowało się 12 docentów i 10 doktorów. Przez blisko 50 lat istnienia Uczelnia znacznie się rozwinęła i urosła w siłę. Obecnie składa się z sześciu wydziałów: Humanistycznego, Nauk Społecznych, Nauk Ścisłych, Przyrodniczych i Technicznych, Prawa i Ekonomii, Nauk o Zdrowiu i Sztuki. W struktury UJD zalicza się także jednostki międzywydziałowe: Studium Nauki Języków Obcych i Studium Wychowania Fizycznego i Sportu.

Prawdziwą skarbnicą Uczelni jest Biblioteka Uniwersytecka. Jej zbiory składają się z ponad 355 tysięcy pozycji. Wśród nich znajdują się książki, czasopisma, dokumenty oraz inne jednostki zaliczane do zbiorów specjalnych. Pracownicy Biblioteki prowadzą szeroką działalność mającą na celu popularyzację czytelnictwa. Odbywają się m.in. wystawy poświęcone zagadnieniom związanym z regionem, jego historią i kulturą.

W rok akademicki 2021/2022 Uniwersytet Humanistyczno-Przyrodniczy im. Jana Długosza w Częstochowie wszedł z blisko 50 kierunkami kształcenia (oferując studia I i II stopnia, studia jednolite magisterskie, w tym również studia inżynierskie). Uczelnia oferuje również kształcenie w Szkole Doktorskiej w dyscyplinach: chemia, fizyka, historia, językoznawstwo, literaturoznawstwo, sztuki muzyczne oraz sztuki plastyczne i konserwacja dzieł sztuki. Uniwersytet uzyskał 25 października 2021 roku uprawnienia do nadawania stopnia doktora w dziedzinie nauk medycznych i nauk o zdrowiu w dyscyplinie nauki o zdrowiu. Uczelnia ma również prawa do nadawania stopnia doktora habilitowanego w dyscyplinie historia. Trwają starania o uzyskanie praw do nadawania kolejnych stopni doktora. Uniwersytet Humanistyczno-Przyrodniczy im. Jana Długosza w Częstochowie proponuje kandydatom i studentom blisko 35 studiów podyplomowych oraz liczne kursy i szkolenia.

O sile Uczelni świadczy jej kadra. W roku akademickim 2021/2022 Uniwersytet Humanistyczno-Przyrodniczy im. Jana Długosza w Częstochowie zatrudnia ponad 650 osób. W gronie tym znajduje się ok. 440 nauczycieli akademickich. 165 osób zaliczanych jest do grupy samodzielnych pracowników naukowo-dydaktycznych. Wśród nich znajduje się grupa 50 osób, które szczycą się dyplomami profesora tytularnego.

Z myślą o studentach oraz młodzieży i mieszkańcach regionu częstochowskiego powstało przy Uczelni Planetarium. Obiekt wyposażony jest w najnowocześniejszą na świecie aparaturę umożliwiającą różnorodne prezentacje. Oferta jednostki obejmuje kilka programów poświęconych kosmosowi i zjawiskom przyrodniczym.

Ważnym elementem postrzegania i klasyfikacji każdej uczelni jest prowadzona przez Uniwersytet współpraca zagraniczna. W tym przypadku nasza Uczelnia może szczycić się bogatym dorobkiem. Do tej pory zostały zawarte umowy dotyczące współpracy z ośrodkami naukowymi z kilkunastu państw. Efektem jest wymiana kadry, studentów i doktorantów. Realizowane są umowy bilateralne, wspólnie finansowane są badania naukowe.

Uczelnia podnosi jakość kształcenia. Wyposaża studentów - przyszłych absolwentów - w umiejętności umożliwiające znalezienie atrakcyjnego zatrudnienia.Studenci mają szansę m.in. skorzystania z bezpłatnej nauki języków obcych (w tym tzw. języków rzadkich), mogą studiować na kierunkach dualnych (realizowanych we współpracy z pracodawcami) lub usprawnić swój proces kształcenia, wykorzystując najnowsze metody, np. tutoring czy on-line.


WYDZIAŁY I KIERUNKI STUDIÓW:




źródło: https://www.ujd.edu.pl

 


 




MIASTO i GMINA TRZEMESZNO

 

 

 


FILMY PROMOCYJNE O TRZEMESZNIE:

https://trzemeszno.pl/trzemeszno-film-promujacy.html


Trzemeszno (niem. Tremessen) – miasto w woj. wielkopolskim, w powiecie gnieźnieńskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Trzemeszno.

Prywatne miasto duchowne, własność opata kanoników regularnych w Trzemesznie pod koniec XVI wieku leżało w powiecie gnieźnieńskim województwa kaliskiego. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. bydgoskiego. Położone jest nad jeziorami Klasztornym i Popielewskim na Pojezierzu Gnieźnieńskim.

Miejsce narodzin Jana Kilińskiego, pułkownika powstania kościuszkowskiego.

Nazwa
Przypuszcza się, że nazwa klasztoru i miasta poszła od staropolskiej nazwy czeremchy, zwanej tu "trzemcha" (Trzemszno → Trzemeszno), która w znacznej ilości porastała brzegi pobliskiego Jeziora Popielewskiego.

                                                       *****

Trzemeszno położone jest na pojezierzu gnieźnieńskim, nad Jeziorem Kościelnym i Popielewskim. Miasto zamieszkuje blisko 8 tys. ludności. Gmina ma charakter miejsko – wiejski i zajmuje obszar 174,66 km2. - ogółem mieszka w niej ok. 14 tys. osób. Pełni ona funkcję lokalnego centrum przemysłowo – handlowo – usługowego.

Przez Trzemeszno przebiega linia kolejowa o znaczeniu krajowym: Poznań – Inowrocław – Toruń oraz regionalna droga krajowa nr 15 Gniezno – Strzelno.

Użytki rolne na terenie gminy zajmują powierzchnię 12.956 ha, co stanowi 76,57 % ogólnej powierzchni: w tym grunty orne 11.582 ha, tj. 68,45 %, łąki 601 ha, tj. 3,55 pastwiska 772 ha, tj. 4,56 %. Lasy zajmują pow. 1.543 ha, tj. 9,12 %. Pozostałe grunty nie będące użytkami to pow. 2.245 ha, tj. 13,27 %.

Mikroregion trzemeszeński leży we wschodniej partii Pojezierza Gnieźnieńskiego. Główne zarysy krajobrazu tego terenu zostały wykształcone przez lądolody późnych faz ostatniego zlodowacenia (tzw. stadiał brandenburski – Würm III, obliczany na 24 – 18 tys. lat przed Chrystusem), stąd występują na nim charakterystyczne polodowcowe formy geomorfologiczne. Ziemie położone na wschód i północny wschód od Trzemeszna zajmują obszary moreny dennej, wytworzone przez osadzenie się materiałów naniesionych przez lodowce. Pod ich czaszą wyżłobione zostały także głębokie nisze wąskich i długich jezior rynnowych, powiązanych ciekami z innymi mniejszymi jeziorami. W bezpośrednim sąsiedztwie Trzemeszna zaczyna się rynna Jeziora Popielewskiego, dochodzącego do 10 km długości.

Tereny leżące między kolejnymi ciągami rynien jezior: Popielewskiego, Szydłowskiego i Kamienieckiego są wyraźnie wyrównane, a różnice wysokościowe są nieznaczne. Natomiast na północny zachód od linii Trzemeszno – Mogilno ciągnie się pas wyniesień moreny czołowej o zróżnicowanych formach terenowych i znacznych różnicach wysokościowych. Przebiega on z północnego wschodu na południowy zachód i obejmuje swym zasięgiem, samo Trzemeszno. Najwyższa kulminacja terenu osiąga pod Wydartowem wysokość 166,8 metra n.p.m., przy przeciętnej wysokości wynoszącej 100 – 110 m n.p.m.. na ziemiach leżących na wschód i północny wschód od Trzemeszna przeważają gleby płowe (określane także niekiedy jako pseudobielicowe), zaliczane do typu żyznych gleb żytnich. Żytnich okolicach jezior występują także gleby bagienne i mady – zajęte przez łąki, przydatne dla gospodarki hodowlanej. Natomiast na terenach moreny czołowej na północny zachód i południowy zachód od miasta występują lekkie gleby bielicowe oraz niezdatne dla celów rolniczych wydmy.

Stopień zalesienia mikroregionu był zmienny w różnych okresach i stan badań nie pozwala jeszcze na jego odtworzenie. Na podstawie źródeł pisanych i materiałów kartograficznych dokonano próby rekonstrukcji stopnia zalesienia i jego zmian w Wielkopolsce od średniowiecza po XIX wieku. Wynika z niej, że w średniowieczu większe kompleksy leśne zajmowały tereny wspomnianej moreny czołowej na północny zachód od Trzemeszna. Na pewnym odcinku lasy dochodziły wówczas do północno – zachodniego brzegu Jeziora Popielewskiego, dziś całkowicie wylesionego. Również między Wylatowem a Kwiecieszewem i Dębicami zalegał większy kompleks leśny, z którego pozostały jedynie lewity. Najbliższe okolice Trzemeszna oraz ziemie między trzema rynnami jeziornymi na północny wschód od niego już w średniowieczu były w znacznym stopniu wylesione, podobnie jak tereny położone na północ od Jeziora Ostrowieckiego. Na tym obszarze koncentrowały się grunty rolne eksploatowane przez klasztor trzemeszeński. Znaczne obszary leśne ciągnęły się na południowy zachód od Trzemeszna i na południe od Jeziora Ostrowickiego.


ZARYS HISTORYCZNY:

Do niedawna funkcjonowało mylne datowanie opactwa w Trzemesznie, oparte na badaniach archeologicznych przeprowadzonych w latach 50. XX wieku. Sugerowały one powstanie w X wieku pierwszego opactwa, przypuszczalnie benedyktynów, zniszczonego w trakcie najazdu czeskiego w 1038 r. Obecnie nie ma na to żadnych dowodów, a badania archeologiczne z lat 1987-95 stanowczo odrzucają istnienie takiego opactwa.
Kościół w Trzemesznie na ryc. z ok. 1843

Klasztor kanoników regularnych św. Augustyna w Trzemesznie nie posiadał dokumentu fundacyjnego. Tzw. falsyfikat trzemeszeński, czyli dokument księcia Mieszka III Starego dla zakonników trzemeszeńskich z datą 28 kwietnia 1145 r., jest falsyfikatem z pierwszej połowy XIII w. Na bazie spuścizny klasztornej oraz badań archeologicznych można stwierdzić, że fundacja klasztoru nastąpiła w pierwszej połowie XII wieku. Istnieje teoria, że mogło to nastąpić w latach 1134-1138. Była to fundacja Bolesława Krzywoustego, zaś po jego śmierci uposażeniem nowo powstałej wspólnoty zajęła się jego żona Salomea z Bergu oraz książęta juniorzy: Bolesław Kędzierzawy, Mieszko III Stary, Henryk Sandomierski, Kazimierz Sprawiedliwy.

Pierwsi zakonnicy do Trzemeszna przybyli prawdopodobnie z terenów południowych Rzeszy. Teza o pochodzeniu pierwszych zakonników z Italii (Werona) jest wymysłem historiografii nowożytnej. Związki afiliacyjne klasztoru trzemeszeńskiego z kongregacją kanoników regularnych z Arrovaise we Flandrii znajdują potwierdzenie źródłowe dopiero od 1320 r., choć nie można wykluczyć, że miały one miejsce od czasów fundacji. Klasztor trzemeszeński nie należał również od początku swojego istnienia do kongregacji laterańskiej kanoników regularnych, gdyż ta sformalizowała się na ziemiach polskich dopiero w pierwszej połowie XVI wieku.

Pierwotny kościół kanoników regularnych w Trzemesznie nosił wezwanie św. Wojciecha. Zagadkowe pozostaje jego rzekome drugie wezwanie (NMP), które wspomniane jest tylko w jednym dokumencie trzemeszeńskim. Największą liczbę posiadłości klasztor trzemeszeński pozyskał w XII i XIII w. Sięgały one od okolic Trzemeszna, przez Pałuki, Kujawy, okolicę Łęczycy i Sieradza, aż po Sandomierszczyznę. W XIV w. liczba posiadłości klasztoru spadła prawie o połowę i ustabilizowała się w następnych wiekach. W czasie wojny trzynastoletniej Trzemeszno wystawiło w 1458 roku 10 pieszych na odsiecz oblężonej polskiej załogi Zamku w Malborku.

Badania archeologiczne potwierdziły, że rozwój osady był ściśle związany z rozwojem klasztoru trzemeszeńskiego. Osada Trzemeszno otrzymała prawa miejskie ok. 1382; do 1768 miasto leżało w województwie kaliskim, następnie w nowo powstałym woj. gnieźnieńskim.

W 1776 z inicjatywy opata Michała Kosmowskiego w mieście założono gimnazjum. Zostało rozwiązane w 1863 roku po gremialnym uczestnictwie uczniów w powstaniu styczniowym (ponownie otwarte trzy lata później). Obecnie nosi nazwę Zespołu Szkół Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcącego im. Michała Kosmowskiego.

We wrześniu 1939 obroną Trzemeszna kierował dowódca Straży Porządkowej, rzeźnik Andrzej Marchlewicz. Jego oddział stawiał opór Niemcom do 11 września, atakując straż przednią Wehrmachtu i likwidując niemieckich spadochroniarzy. Oddział ten toczył walki w okolicznych miejscowościach, m.in. w Kruchowie, Jastrzębowie i Niewolnie. Ogółem poległo 50 obrońców Trzemeszna.

 

WARTO ZOBACZYĆ:

 > TRZEMESZNO


    Bazylika pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny
    Alumnat
    Kompleks poszpitalny św. Łazarza
    Zespół Browar i Lodownie (obiekt w remoncie)
    Wieża Ciśnień (obiekt użytkowy nieudostępniony)
    Izba Pamięci Jana Kilińskiego


> GMINA TRZEMESZNO:


    Kościół drewniany w Kamieńcu
    Kościół z bramą-dzwonnicą w Dusznie
    Kościół i brama-dzwonnica w Szydłowie
    Kuźnia w Wydartowie
    Kuźnia w Trzemżalu
    Tablica Mieczysława Palucha w Trzemżalu
    Tablica i dom Hipolita Cegielskiego w Ławkach
    Tablica Wojciecha Bąka w Kozłowie
    Młyn w Kozłowie
    Młyn w Foluszu
    Młyn w Zieleniu
    Izba Pamięci Narodowej w Niewolnie (Muzeum Stutthof)
    Pałac w Kruchowie
    Wieża widokowa w Dusznie

źródło: www.trzemeszno.pl

 


 







czwartek, 3 lutego 2022

GMINA DŁUTÓW

  

 

 

 

 

Dłutów – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie pabianickim, w gminie Dłutów.

Prywatna wieś duchowna Dłotów położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie piotrkowskim województwa sieradzkiego, własność krakowskiej kapituły katedralnej. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego. Miejscowość jest siedzibą gminy Dłutów.

Wieś położona jest przy drodze z Pabianic do Bełchatowa, nad rzeką Dłutówką. Ciek ten stanowi dopływ rzeki Grabi (zlewnia Warty).

Gmina Dłutów jest gminą wiejską położoną w powiecie pabianickim w środkowej części województwa łódzkiego.  Graniczy z 6 gminami:

- na północy: z gminą Pabianice,

- na wschodzie: z gminą Tuszyn i Grabica,

- na południu: z gminami Drużbice i Zelów,

- na zachodzie: z gminą Dobroń

Gmina zlokalizowana jest w bliskim sąsiedztwie miasta Pabianice będącym ośrodkiem ponadlokalnym. Odległość od miasta Pabianice do granicy gminy wynosi zaledwie 6 km. Odległość od miasta Łodzi – stolicy województwa jest również niewielka i wynosi ok. 30 km (od centrum Dłutowa do centrum Łodzi). Tak korzystne położenie sprawia, iż Gmina Dłutów jest terenem atrakcyjnym dla osób osiedlających się oraz zakładających działalność gospodarczą.

Gmina zajmuje obszar 100,47 km2 i pod tym względem znajduje się w grupie mniejszych obszarowo gmin województwa łódzkiego. W powiecie pabianickim stanowi 20 % jego powierzchni.

W skład gminy wchodzi 20 sołectw: Budy Dłutowskie, Czyżemin, Dąbrowa, Dłutów, Dłutówek, Drzewociny, Huta Dłutowska, Lesieniec, Leszczyny Małe, Leszczyny Duże, Łaziska, Mierzączka Duża, Orzk, Pawłówek, Piętków, Redociny, Stoczki-Porąbki, Ślądkowice, Tążewy i Świerczyna.

Miejscowością gminną jest Dłutów, gdzie znajdują się wszystkie instytucje użyteczności publicznej, tj.: Urząd Gminy, Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej, Zakład Usług Komunalnych, Posterunek Policji, Urząd Pocztowy, Bank Spółdzielczy „PA-CO BANK”, Dom Kultury, Ośrodek Zdrowia NZOZ „POLMED”, Zespół Szkolno-Przedszkolny w Dłutowie  oraz pełnowymiarowa sala sportowo- widowiskowa przygotowana do gry w siatkówkę, koszykówkę, piłkę ręczną i inne dyscypliny.

Gmina Dłutów to „zielone płuca” powiatu – stanowi alternatywę wypoczynkową dla mieszkańców Pabianic i Łodzi ze względu na to, iż posiada wysokie walory przyrodniczo-krajobrazowe. Występują tu duże kompleksy leśne urozmaicone stawami, rzeczkami. Na terenie gminy znajdują się również niewielkie kompleksy bagien, stanowiących ostoje ptactwa wodnego i leśnego. Na terenie samego Dłutowa znajdują się pomniki przyrody prawem chronione w postaci 700 letnich dębów w starym parku wiejskim oraz lipy przy kościele.

Działalność rolniczą ograniczają niskiej klasy ziemie (przeważa V i VI klasa), jednak gospodarstwa rolne stanowią przeważające źródło utrzymania mieszkańców. Jest to możliwe dzięki pomysłowości rolników i wyspecjalizowaniu się w typach hodowli w mniejszym stopniu zależnych od klasy posiadanej ziemi np. strusie, pieczarki, bydło, trzoda, pasieki pszczelarskie oraz prowadzeniu przetwórstwa metodami unikatowymi na skalę kraju.

W Gminie Dłutów w miejscowości Czyżemin znajduje się największe wzniesienie województwa łódzkiego. Na jego terenie wydobywany jest żwir oraz znajdują się działki letniskowe. Na innych wzniesieniach powstały niewielkie farmy wiatrowe. Dwa smukłe wiatraki witają osoby wjeżdżające do Dłutowa od strony Pabianic. Stały się jednym ze znaków rozpoznawczych Gminy.

Przez obszar gminy, z północy na południe, przebiega droga wojewódzka nr 485 Pabianice – Bełchatów. Marzeniem wielu mieszkańców Gminy Dłutów jest utworzenie ścieżki rowerowej łączącej Dłutów z Pabianicami wzdłuż ww. trasy.

Gmina Dłutów liczy 4215 mieszkańców (stan na 31.12.2010 r.). Jest to jedna ze słabiej zaludnionych gmin województwa łódzkiego. Stan ten sukcesywnie ulega zwiększeniu dzięki inwestycjom w infrastrukturę kanalizacyjną i drogową. W malowniczo położonych osiedlach letniskowych i całorocznych z miesiąca na miesiąc przybywa zabudowań. Latem nasza gmina zaludnia się mieszkańcami okolicznych miast, szczególnie Pabianic i Łodzi, którzy są posiadaczami licznych działek letniskowych w najbardziej atrakcyjnych zakątkach naszej gminy.

ZARYS HISTORYCZNY:


Początki osadnictwa na obecnym terenie gminy Dłutów sięgają czasów średniowiecznych. Już w 1251 r. istniała wieś Czyżemin. W 1469 r. w księgach grodzkich sieradzkich znajduje się pierwsza wzmianka na temat Dłutowa (wcześniejsze zapisy o hucie szkła w Dłutowie nie posiadają dostatecznej wiarygodności), gdzie występuje wzmianka o kmieciu Przykucie z Dłutowa. Długosz (1480-80) stwierdza, że osada była lokowana na prawie polskim, należała do parafii tuszyńskiej i stanowiła własność kapituły krakowskiej. W XVI wieku kapituła krakowska przeprowadziła na tym terenie szeroką akcję kolonizacyjną, zakładając nowe osady i folwarki. Dłutów wraz z nowopowstałymi wsiami tworzył tzw. klucz dłutowski wchodzący w skład dóbr pabianickich. Oprócz gospodarki folwarcznej rozwijało się młynarstwo, hutnictwo szkła, browarnictwo oraz gospodarka rybna i leśna. W 1540 r. w Dłutowie kapituła krakowska zbudowała kościół, a arcybiskup gnieźnieński erygował parafię. Rozwój zahamowały wojny i epidemie w XVII i XVIII w. W 1856 r. powstała gmina Dłutów. Ożywienie życia gospodarczo-społecznego i kulturalnego mieszkańców wsi przyniósł początek XX w. W tym czasie w Dłutowie powstało kółko rolnicze, straż pożarna, apteka, czytelnia parafialna. Znaczna część ludności zajmowała się tkactwem chałupniczym. W okresie międzywojennym wybudowano nowy budynek szkoły powszechnej oraz Dom Strzelca i Dom Parafialny (oba obiekty pełniły funkcję domów kultury), utworzono posterunek policji oraz zorganizowano targowisko, powstała Spółdzielnia Spożywców „Jutrzenka” i kilkanaście prywatnych sklepów. W pierwszych latach po wojnie rozwijała się drobna przedsiębiorczość, która zahamowana została w latach 50 XX w.W latach 1975-1998 gmina należała do województwa piotrkowskiego. W wyniku reformy administracyjnej w 1999 utworzono powiat pabianicki należący do województwa łódzkiego, do którego przyłączono gminę Dłutów. Wójtami Gminy Dłutów po 1998 roku byli: Czesław Dzierżawski, Barbara Szymańska, Grażyna Teresa Maślanka-Olczyk (obecnie urzędująca). W 2008 roku Gmina Dłutów zawarła umowę o współpracy partnerskiej z Gminą Rimóc (Węgry). Zgodnie z jej postanowieniami przedstawiciele gmin partnerskich regularnie organizują spotkania oraz wspólnie realizują przedsięwzięcia kulturalne i społeczne w tym współfinansowane ze środków Unii Europejskiej.
W 2004 r. ukazała się monografia pt. "Dzieje Dłutowa i wsi okolicznych" autorstwa Zbigniewa Tobjańskiego, szeroko opisująca historię, przyrodę, demografię i dzieje polityczno-gospodarcze gminy do 2003 r. Książka znajduje się w zbiorach Biblioteki Gminnej w Dłutowie. To właśnie z tej pozycji pochodzą powyższe archiwalne zdjęcia Dłutowa. 

 

WARTO ZOBACZYĆ:

 1.      Dłutów

      - oficyna dworska murowana z przełomu XVIII i XIX w.

      - park dworski

      - budynek gorzelni z 1924 r.

      - dwa budynki gospodarcze z 1924 r.

      - dom mieszkalny przy ulicy Głównej z 1921 r.

      - dom mieszkalny przy ulicy Głównej z 1863 r.

      - cmentarz parafialny rzymsko-katolicki z I p. XIX w.

2.      Huta Dłutowska

      - pałac i park z lat 30 XX w.

3.      Leszczyny Duże

      - Dom drewniany z początku XX w.

4.      Piętków

      - chałupa drewniana z 1910 r.

5.      Redociny

      - dom drewniany z 1882 r.

      - kaplica parafialna z początku XX w.

      - dom drewniany z początku XX w.

6.      Drzewociny

      - cmentarz ewangelicki Molenda z I p. XX w.

      - Sala Tradycji Ziemi Dłutowskiej przy Środowiskowym Domu Samopomocy

7.      Tążewy

      - kaplica parafialna z 1876 r.

Miejsca pamięci narodowej:

    W Dłutowie na cmentarzu rzymsko-katolickim:

     − miejsce pamięci ofiar terroru z lat 1940-44,

     − mogiła żołnierzy Wojska Polskiego z 1939 r.,

     − mogiła zbiorowa żołnierzy Wojska Polskiego Armii Łódź poległych we wrześniu 1939 r.,

   − mogiła lotników polskich – załogi samolotu bombowego „Łoś” z 212 Eskadry Lotniczej –  strąconych nad wsią Ślądkowice 4 września 1939 r.,

    − mogiła powstańców styczniowych 1863 r.– w lesie przy drodze powiatowej Dłutów-Mierzączka.

Inne pomniki i miejsca pamięci:

    − Pawlikowice – cmentarz z I Wojny Światowej,

    − Dłutów – pomnik lotników września 1939 r.

    − Pomnik poległych żołnierzy Armii Łódź

źródło: www.dlutow.pl

 


 





 

środa, 2 lutego 2022

POWIAT ŁASKI

 

 

 

 

 


Powiat łaski – powiat w Polsce (w zachodniej części województwa łódzkiego), utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Łask.

W skład powiatu wchodzą:

    gminy miejsko-wiejskie: Łask
    gminy wiejskie: Buczek, Sędziejowice, Widawa, Wodzierady
    miasta: Łask

Powiat łaski ma powierzchnię 618 km2 i leży w środkowo-zachodniej części województwa łódzkiego. Sąsiaduje z powiatami: zduńskowolskim, pabianickim, bełchatowskim, sieradzkim, wieluńskim i poddębickim. Stolice sąsiednich powiatów to duże miasta województwa: Pabianice (70,4 tys. mieszkańców), Bełchatów (61,8 tys.), Zduńska Wola (44,4 tys.), Sieradz (44,4 tys.).

Powiat łaski leży na Niżu Polskim (Podprowincja – Nizina Środkowopolska) w obrębie Niziny Południowowielkopolskiej (Makroregion). W 70% powiat położony jest na Wysoczyźnie Łaskiej (Mezoregion), tylko południowa jego część – obszar gminy Widawa – należy do Kotliny Szczercowskiej (Mezoregion).

Przez powiat przebiegają drogi krajowe:
nr 14 Łódź – Wrocław (do Łodzi jest 35 km, do Wrocławia 200 km); Łowicz – Walichnowy
nr 12 (44) Łask – Piotrków Trybunalski (45 km); Dorohusk – Łęknica

Obszar powiatu w części środkowej przecina linia kolejowa z Warszawy przez Łódź do Kalisza i Wrocławia. Ma ona znaczenie szczególnie ważne dla ruchu osobowego. Na terenie powiatu nie ma jednak przystanku pociągów pośpiesznych. Najbliżej znajdują się one w Zduńskiej Woli i Pabianicach.
Przez południową część powiatu, południkowo przebiega magistrala kolejowa Śląsk – Porty, szczególnie ważna w przewozach towarowych. W bezpośrednim sąsiedztwie, zaledwie 3 km od granicy powiatu znajduje się na tej linii ważny węzeł kolejowy Zduńska Wola – Karsznice.
 
Na terenie powiatu łaskiego znajduje się lotnisko wojskowe, pełniące funkcję przyjmowania i serwisowania samolotów F-16, a także szkolenia pilotów.


ZARYS HISTORYCZNY:

Okres 1867-1870
Nowo utworzony powiat łaski miał powierzchnię 1405 km2. Wchodziło w jego skład 5 miast: Łask, Pabianice, Lutomiersk, Szczerców i Widawa oraz 18 gmin: Bałucz (Bałucz), Buczek (Buczek), Chociw (Chociw), Dąbrowa Rusiecka (Rusiec), Dąbrowa Widawska (Widawa), Dłutów (Dłutów), Dzbanki (Szczerców), Górka Pabianicka (Pabianice), Lutomiersk (Lutomiersk), Łask (Utrata), Pruszków (Pruszków), Widzew (Widzew), Wodzierady (Wodzierady), Wola Wężykowa (Sędziejowice), Wymysłów (Dobroń), Wygiełzów (Wygiełzów), Zapolice (Zapolice), Zelów (Zelów).
 
Okres 1870 – 1939

W 1870 r. utraciły prawa miejskie i zostały osadami miejskimi Lutomiersk, Widawa i Szczerców. W okresie I wojny światowej, gdy obszar powiatu zajęły wojska okupacyjne, zniesiono dotychczasowy podział administracyjny. Powiat łaski przestał istnieć. Został on podzielony między sprzymierzone wojska: część północna należała do powiatu łódzkiego pod okupacją niemiecką, część południowa do powiatu piotrkowskiego pod okupacją austro-węgierską. Granica między zaborcami przebiegała na linii Dłutów – Ldzań – Buczek – Marzenin – ujście Widawki. W II Rzeczypospolitej powstało nowe województwo – łódzkie (1919 r.), powiat łaski znalazł się w jego granicach. Powierzchnia ogólna powiatu od 1867 r. nie zmieniła się, jedynie nastąpiły zmiany w obrębie gmin. Do Łasku włączono wieś Utratę (1931 r.), do Pabianic część gminy Górka Pabianicka (1923 r.). Osadą miejską został Zelów. Przemianowano również nazwy niektórych gmin: gmina Wola Wężykowa została nazwana gminą Sędziejowice, Wymysłów – gm. Dobroń, Dąbrowa Widawska – Widawą, Dzbanki – Szczercowem. Ostatecznie w powiecie znajdowały się dwa miasta: Łask i Pabianice oraz 18 gmin: Bałucz, Buczek, Chociw, Dąbrowa Rusiecka (siedziba Rusiec), Dłutów, Dobroń, Górka Pabianicka (siedziba Pabianice), Lutomiersk, Łask, Pruszków, Sędziejowice, Szczerców, Widawa, Widzew, Wodzierady, Wygiełzów, Zapolice, Zelów. W 1927-28 r. pojawiła się na mapie osada letniskowa „Miasto-Las Kolumna”.

Okres II wojny światowej

Okupant niemiecki wprowadził sobie wygodny podział administracyjny. Ziemia Łaska należała do Rzeszy w obrębie tzw. Kraju Warty, do 1941 r. w okręgu rejencyjnym Kalisz, po tym roku w nowo utworzonym okręgu rejencyjnym Litzmannstadt (Łódź). Rejencje dzieliły się na landratury (powiaty), a te na obwody. Łask został siedzibą landratury. W jej obrębie znalazły się miasta: Łask, Pabianice i Bełchatów. Mniejszymi jednostkami były: Bałucz, Bełchatów, Buczek, Bujny Szlacheckie, Chabielice, Chociw, Dłutów, Dobroń, Grabica, Górka Pabianicka, Holendry Paprockie, Kleszczów, Kluki, Lutomiersk, Łask, Łękawa, Pruszków, Rusiec, Sędziejowice, Suchcice, Szczerców, Wadlew, Widawa, Widzew, Wodzierady, Wygiełzów, Zelów.
 
Okres 1945-1954
Po wojnie miastem wydzielonym zostały Pabianice. Granice i podział na gminy pozostały przedwojenne. Powiat dzielił się na 18 gmin, a te po 1954 r. na gromady. Z powiatem sąsiadowały powiaty: łódzki, sieradzki, piotrkowski, wieluński i radomszczański. Planowano powiększyć powierzchnię powiatu łaskiego i włączyć okolice Chabielic i wsie położone na południe i wschód od Zelowa. Przez 86 lat, nie licząc podziału administracyjnego wprowadzonego przez okupantów w wojnach światowych, obszar powiatu łaskiego nie ulegał zmianom.
 
Okres 1954-1972
Władze komunistyczne już od 1950 r. „eksperymentowały”, wprowadzając nowe jednostki podziału administracyjnego. „Wielka reforma” miała miejsce w 1954 r. zniesiono gminy na rzecz wielu małych gromad. Później okazało się, że gromady są za małe, więc łączono je w większe (po 1956 r.). Poważnie zmieniła się wielkość powiatu: wyłączono dawne gminy Lutomiersk i częściowo Widzew (weszły w skład powiatu łódzkiego) oraz gminy Szczerców (weszła do powiatu bełchatowskiego) i Dąbrowa Rusiecka (do nowego powiatu Pajęczno). Dołączono jedynie niewielki teren okolicznych wsi Kociszewa, położony na wschód od Zelowa.
W 1954 r. Zelów otrzymał status osiedla, a w 1957 r. uzyskał prawa miejskie. W 1959 r. status osiedla uzyskała również Kolumna.
Ostatecznie powiat łaski liczył 1160 km² z dwoma miastami Łaskiem i Zelowem oraz osadą Kolumna i 26 gromadami, które siedziby miały w następujących miejscowościach: Bałucz, Buczek, Brodnia, Chociw, Dłutów, Dobroń, Górka Pabianicka, Kociszew, Kwiatkowice, Marzenin, Ochle, Okup Wielki, Osieczno, Paprotnia, Pawlikowice, Pożdżenice, Pruszków, Sędziejowice, Siedlce, Wadlew, Widawa, Wiewiórczyn, Wodzierady, Wygiełzów, Zapolice.
 
Okres 1973 – 1999
W niewielkim stopniu zmieniła się powierzchnia powiatu. Wyłączono niewielkie fragmenty z gromady Bałucz (okolice Przatówka), a włączono wsie z gromad Sromutka i Bujny Szlacheckie (na południe od Zelowa). W 1973 r. wrócono do podziału powiatów na gminy. Do Łasku włączono Kolumnę. Aż do 1975 r., nim zniesiono powiaty, powiat łaski liczył 1152 km² i znajdowały się w nim miasta (Łask i Zelów) oraz 10 gmin (Buczek, Dłutów, Dobroń, Łask, Pabianice, Sędziejowice, Widawa, Wodzierady, Zapolice, Zelów.
W roku 1975, po utworzeniu nowych województw, obszar powiatu łaskiego włączono do woj. sieradzkiego, piotrkowskiego i łódzkiego. W 1990 r. utworzono Urząd Rejonowy z siedzibą w Łasku. Urząd ten obejmował swym zasięgiem gminy: Łask, Widawa, Sędziejowice, Buczek, Wodzierady, oraz Dobroń i Lutomiersk. Łask spełniał zatem rolę ośrodka ponadgminnego.
 
Od 1999 r.
W wyniku przeprowadzonej reformy administracyjnej Łask ponownie został siedzibą powiatu. Niestety nowy podział administracyjny kraju nie uwzględnił opinii mieszkańców, powiązań historycznych, kulturowych oraz osadniczo-przestrzennych łączących gminę Dobroń z Łaskiem wyłączając ją z powiatu łaskiego, w rezultacie obszar powiatu został wydatnie okrojony do 617,7 km2.


PRZYRODA:


Teren powiatu łaskiego jest niezwykle malowniczy i urozmaicony.
Walory krajobrazowe, względna czystość wody, rozległe łąki i suche lasy, znajdujące się w sąsiedztwie doliny Grabi, stanowią o dużej atrakcyjności wypoczynkowej i rekreacyjnej tego regionu. 
Park Krajobrazowy Miedzyrzecza Warty i Widawki powołany został w 1989 roku w celu ochrony cennych walorów przyrodniczo-krajobrazowych. W obecnych granicach PKMWiW leży na terenie 9 gmin: Widawa, Konopnica, Burzenin, Zapolice, Sieradz, Sędziejowice, Ostrówek, Rusiec, Zduńska Wola. Powierzchnia Parku wynosi 25330 ha. Park Krajobrazowy Międzyrzecza Warty i Widawki obejmuje obszar o wyróżniającym się krajobrazie, dużych wartościach naturalnych środowiska przyrodniczego, walorach estetycznych, historycznych i kulturowych. Przedmiotem ochrony w Parku są doliny Warty i Widawki i ich dopływów wraz z systemem stref przystokowych oraz towarzysząca tym obszarom szata roślinna. Obszar Parku wyróżnia się w swym otoczeniu urozmaiconą rzeźbą terenu. Szczególnie malowniczo prezentują się przełomowe odcinki doliny Warty, gdzie wysokości względne stoków dochodzą do 45 m, na powierzchni ukazują się stare utwory wapienne. Szczególne walory krajobrazowe tego terenu zaobserwować można ze skarpy warciańskiej od Belenia do Strońska oraz w okolicach Konopnicy, Strobina, Majaczewic i Strumian. Meandrujące rzeki, liczne starorzecza, obszary wydmowe i torfowiska to kolejne, cenne przyrodniczo i krajobrazowo obszary Parku. Wyjątkowe pod tym względem są okolice Szynkielowa, gdzie rozległe torfowisko bezpośrednio sąsiaduje z wydmą śródlądową. Wysoką wartością przyrodniczą wyróżniają się również torfowiska w dolinie Niecieczy oraz ukryte wśród torfowisk ujście Oleśnicy do Warty pod Szynkielowem. Wszystkie partie dolin charakteryzują się mozaikowością pokrycia: łąki przeplatają się z roślinnością nadrzeczną, wokół starorzeczy i torfowisk chłopskie lasy wcinają się nieregularnie w pola uprawne. Ciekawa pod względem jest obudowa biologiczna rzek i strumieni, stanowiąca ostoje dla wielu gatunków ptaków. Lasy w Parku stanowią tylko niespełna 25% ogólnej powierzchni. Przeważają sztucznie wprowadzone zbiorowiska borowe, a zespoły naturalnych borów bagiennych, łęgów i grądów zachowały się w niewielkich fragmentach. Stosunkowo małe zmiany w środowisku przyrodniczym związane z działalnością człowieka przyczyniły się do botanicznej atrakcyjności tego terenu. Na terenie Parku Krajobrazowego Międzyrzecza Warty i Widawki stwierdzono występowanie ponad 600 gatunków roślin naczyniowych. We florze Parku reprezentowane są różnorodne grupy siedliskowe, co pozostaje w ścisłym związku z charakterem roślinności tego obszaru. Oprócz gatunków lasów liściastych, mieszanych i borowych, liczne są tu rośliny związane z torfowiskami , wilgotnymi łąkami, szuwarami, wodami oraz innymi siedliskami podtopionymi, przynajmniej okresowo. W niektórych punktach Parku istotnym elementem jego flory są także gatunki kserotermiczne.
Flora Parku jest niezbyt bogata w gatunki chronione a dość bogata w rzadkie i interesujące z wybranych grup siedliskowych, głównie rośliny hydro- i higrofilne a więc te, które związane są z wszelkimi siedliskami wodnymi, nawodnymi i bagiennymi. Dość liczną grupę stanowią też gatunki kserotermiczne i w różnym stopniu ciepłolubne, które spotyka się w miejscach, gdzie występują margle wapienne lub żwirowe pagórki morenowe. To właśnie rośliny z wymienionych powyżej grup oraz gatunki leśne stanowią najważniejsze z geobotanicznego punktu widzenia element flory Parku i decydują o jej charakterze. Na obszarze Parku stwierdzono występowanie ok.60 gatunków chronionych, w tym 30 całkowicie. Rośliny rzadkie w skali kraju stanowią 20% całej flory. Najliczniejsze wśród nich są gatunki muraw kserotermicznych i ciepłolubnych okrajków. W granicach powiatu łaskiego znajdują się trzy z czterech rezerwatów Parku: rezerwat florystyczny „Winnica” i rezerwat bagienny „Grabica”. Częściowy rezerwat florystyczny „Winnica” położony jest w pobliżu Wielkiej Wsi w gminie Widawa w granicach Parku Krajobrazowego Międzyrzecza Warty i Widawki. Utworzony w 1995 r. na obszarze 1,54 ha. Rezerwat obejmuje 300-metrowy fragment skarpy opadającej ku dolinie rzeki Warty, o wystawie południowo-zachodniej, z wychodniami górnojurajskich margli. Występujące tu ciepłolubne rośliny związane z podłożem wapiennym stanowią jedyne w środkowej Polsce stanowisko muraw kserotermicznych o wyglądzie stepu kwietnego. Niższe partie skarpy pokrywają gęste zarośla śliwy tarniny, dzikiej róży, ligustru pospolitego oraz wiązu polnego z dużym udziałem formy korkowatej. Pomimo niewielkiej powierzchni rezerwatu, jego flora jest bardzo bogata. Udokumentowano tu występowanie 175 gatunków roślin naczyniowych i 6 gatunków mchów. Rosną tu gatunki ściśle chronione: dziewięćsił bezłodygowy, aster gawędka, dzwonek boloński i syberyjski, gatunki o ochronie częściowej: pierwiosnka lekarska i kalina koralowa. Najwięcej jest tu gatunków rzadkich: ligustr pospolity, przytulia północna, dąbrówka kosmata, rumian żółty, pajęcznica gałęziasta, bodziszek czerwony, pszeniec różowy, gorysz siny i pagórkowy, pięciornik siedmiolistkowy, kłosownica pierzasta, głowienka wielokwiatowa, czyściec kosmaty, koniczyna dwukłosowa i długokłosowa, szałwia oraz liczne gatunki róż, w tym rzadka róża skórzasta. Całość otoczona jest dość zwartą ścianą krzewów stanowiącą barierę buforową dla znajdujących się wewnątrz muraw kserotermicznych. Jedna bujnie rozrastająca się tarnina i dereń Ze względu na rzadkość występowania miejsc o takim ciepłolubnym charakterze, rezerwat ten stanowi rarytas w środkowej części kraju. Aby w pełni poznać walory rezerwatu, należy zwiedzić go kilkakrotnie w ciągu sezonu wegetacyjnego. Bogactwo gatunkowe kwitnących roślin czyni to miejsce atrakcyjnym od wiosny do jesieni. Do zwiedzania udostępniona jest ścieżka poprowadzona w środkowej i południowej części rezerwatu. Stanowi ona część ścieżki przyrodniczo-dydaktycznej „Rezerwat Winnica – Starorzecze w Siemiechowie”.

Częściowy rezerwat torfowiskowy „Grabica” położony jest w sąsiedztwie wsi Grabica w gminie Sędziejowice w granicach Parku Krajobrazowego Międzyrzecza Warty i Widawki. Utworzony w 2000 r. na obszarze 8,36 ha. Rezerwat stanowi rozległe, utworzone w drodze sukcesji zabagnione zagłębienie porośnięte olsem, zaroślami i szuwarami. Rosnąca tu roślinność stale tworzy niezbyt trwałe fazy sukcesji. Procesy przebiegają tu dynamicznie, bez wpływu człowieka. Zamierające drzewa przewracają się tworząc wykroty, a pojawiające się odnowienia to nowe pokolenie lasu. Na skutek tych procesów struktura roślinności ma tutaj naturalny charakter, zbliżony do pierwotnego charakteru, co dodatkowo podnosi walory przyrodniczego tego obszaru. Na terenie rezerwatu odnotowano występowanie 105 gatunków roślin naczyniowych. Do występujących tu roślin znajdujących się pod ścisłą ochroną i roślin rzadkich należy widłak torfowy, widłak goździsty, bagno zwyczajne, grążel żółty, pałka szerokolistna, storczyk krwisty, rosiczka długolistna, kalina koralowa, rzęsa mniejsza, kosaciec żółty, siedmiopalecznik błotny, turzyca dzióbkowata. Bardzo zróżnicowany krajobraz oraz niedostępność terenu sprawia, że jest to bardzo dogodne miejsce bytowania i rozrodu wielu gatunków zwierząt. Można spotkać tu cyrankę, żurawia, łabędzia niemego, borsuka, a latem w ciągu dnia jelenie. Rezerwat jest niewielką, chronioną częścią większego obszaru bagien i podmokłych łąk. Przepływająca w pobliżu rzeka Grabia stanowi stałe źródło zasilania w wodę tego obszaru.
Florystyczny i torfowiskowy rezerwat przyrody Korzeń położony jest w pobliżu wsi Korzeń w gminie Widawa. Został utworzony Rozporządzeniem Ministra Ochrony Środowiska z dnia 23 XII 1998 r. w celu ochrony dużej powierzchni torfowiska o charakterze przejściowym oraz dobrze zachowanych fitocenoz olsu torfowego. Jego powierzchnia wynosi 34,93 ha.
Za najcenniejsze wartości przyrodnicze rezerwatu można uznać :
– duże zróżnicowanie siedlisk, znajdujące odzwierciedlenie w bogactwie zbiorowisk roślinnych; występują tu zbiorowiska roślinne: torfowisko przejściowe, zespół grzybieni północnych, oraz zbiorowisko łąkowe;
– występowanie dużych populacji gatunków roślin chronionych: rosiczki długolistnej, rosiczki okrągłolistnej, paprotki zwyczajnej, widłaka jałowcowego, grzybieni północnych, bagna zwyczajnego, kruszyny i wielu gatunków rzadkich, jak: modrzewnica zwyczajna, przygiełka biała i inne;
– cenne stanowiska lęgowe dla takich ptaków jak żuraw i brodziec samotny oraz miejsce rozmnażania płazów i matecznik dla takich ssaków jak dziki czy bobry. Poza Parkiem Krajobrazowym w powiecie łaskim utworzono rezerwat leśny „Jodły Łaskie”,  położony na wschód od wsi Pruszków przy drodze Pruszków – Czestków w gminie Sędziejowice. Wysoczyzny Łaskiej. Teren rezerwatu leży na osadach moreny dennej zlodowacenia Warty. Utworzony w 1991 r. na obszarze 59,19 ha w celu ochrony niezwykle zróżnicowanego fitocenotycznie lasu mieszanego z dużym udziałem jodły pospolitej przy północnej granicy jej naturalnego zasięgu oraz licznych pomnikowych 200-letnich dębów, jodeł i okazałych sosen. Obszar rezerwatu jest bardzo zróżnicowany florystycznie. Na stosunkowo niewielkim obszarze występuje aż jedenaście różnych zespołów roślinnych, wśród których aż siedem podstawowych ekosystemów leśnych, takich jak: bór mieszany sosnowo-dębowy, bór świeży, bór suchy, bór bagienny, ols, łęg olszowo-jesionowy oraz najważniejszy i najcenniejszy w tym miejscu kontynentalny grąd jodłowy. Na terenie rezerwatu zwarte drzewostany jodłowe w wieku 80-130 lat osiągają wysokość 40 m i należą do najwyższych i najlepiej zachowanych w Polsce środkowej. Jodły rosną tu wielopiętrowo, są w bardzo dobrej kondycji i wykazują wyjątkowo dobrą dynamikę wzrostu. Runo leśne jest tu również bardzo zróżnicowane. Występuje w nim wiele gatunków roślin chronionych jak choćby kalina koralowa, kruszyna pospolita, bagno zwyczajne. Występuje tu także znaczna ilość ptaków, w tym gatunków chronionych: bocian czarny, myszołów, jastrząb gołębiarz, puszczyk. Atrakcyjne jest również otoczenie rezerwatu, gdzie rosną inne ciekawe zespoły leśne.


WARTO ZOBACZYĆ:

Kościół p.w. Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny i Św. Michała Archanioła w Łasku

zespół klasztorny Bernardynów w Widawie

Kościół p.w. Świętego Ducha

Kościół św. Stanisława Bp. i św. Mikołaja w Borszewicach (gm. Łask)

kościół parafialny p.w. Św. Jana Chrzciciela w Buczku

Kościół parafialny p.w. Św. Mikołaja i Św. Doroty w Kwiatkowicach

drewniany młyn wodno-elektryczny z dębową turbinąKościół Parafialny p.w. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Marzeninie (gm. Sędziejowice)

Kościół p.w. Św. Marcina w Widawie

neogotycka kaplica św. Rocha w Widawie

Zespół dworsko-parkowy w Sędziejowicach

Dwór w Woli Bałuckiej

dwór w Łopatkach

dwór szlachecki w Wodzieradach

Pałac w Piorunowie

Park Miejski im. Rodu Łaskich w Łasku

Zabytkowy młyn wodny „Krzywda” w Brzeskach

drewniany młyn wodno-elektryczny z dębową turbiną w Woli Marzeńskiej

Młyn w Kozubach pochodzący z 1920 r

resztki cmentarza żydowskiego założonego w 1835 r. (Podłaszcze)

cmentarze wojenne w Ulejowie, Wodzieradach i Zamościu oraz mogiła w Łasku.

źródło: www.lask.com.pl